۲۷ شهریور ۱۳۹۸ ساعت ۰۹:۱۶

مغایرت لایحه تجارت با سیاست‌های کلان اقتصاد مقاومتی

لایحه تجارت

حاجی دلیگانی گفت: اعتبار بخشیدن به رویه­‌های غیررسمی که در لایحه تجارت آمده است می‌تواند از جهات گوناگون آثار نا­خوشایندی داشته باشد. این موضوع می‌تواند امنیت سرمایه‌گذاری را از‌ بین برد و دقیقاً مغایر بخش­ه‌ای عمده­‌ای از سیاست­‌های کلان اقتصاد مقاومتی است.

به گزارش عیارآنلاین، چیزی تا پایان عمر مجلس دهم نمانده است در همین حین نمایندگان مجلس همگان را غافلگیر کردند. نمایندگان کندی و رخوت را کنار گذاشتند چندین بند و ماده‌ی یک لایحه  مهم را در عرض چند ثانیه تصویب کردند. گفتنی است لایحه تجارت که طی چند روز گذشته کتاب اول آن در کمتر از ۶ روز به تصویب نمایندگان مجلس رسید، جدی‌ترین قانون تجاری کشور است؛ اما با این وجود کار کارشناسی لازم در خصوص این لایحه صورت نگرفته است. بنابراین با اجرایی شدن این لایحه، کشور به بن‌بست اساسی در مباحث اقتصادی و حقوقی بر‌می‌خورد. در این راستا حسینعلی حاجی دلیگانی، عضو کمیسیون برنامه و بودجه با حضور در برنامه سلام صبح بخیر در خصوص جزئیات بیشتر لایحه تجارت صحبت کرد.

حاجی دلیگانی در ابتدای برنامه در پاسخ به سؤال مجری، مبنی بر اینکه چرا چنین قانونی به سرعت تصویب‌شده است گفت: «یکی از دلایل این تصویب شتاب‌زده تعطیلاتی بود که در پیش بود. چون بر اساس آیین­‌نامه مجلس اگر بررسی مواد بیش از ۶ جلسه طول می­‌کشید بایستی جلسات به جز روزهای تعطیل پشت‌سر‌هم ادامه پیدا می­‌کرد» .

غیر از بنده یک نماینده  هم پیشنهاد اصلاحی برای لایحه تجارت نداد

وی ادامه داد: «یکی از دلایل که واقعیت دارد ولی بنده تمایلی به بیان آن نداشتم این است که از ۲۸۸ نماینده­‌ی مجلس فقط یک نفر در خصوص لایحه پیشنهاد داد و بر اساس آیین­‌نامه مجلس وقتی‌که پیشنهادی برای هر ماده یا بندی اعم از اصلاحی، تکمیلی و الحاقی حذف نباشد طبیعتاً برابر آیین­‌نامه قرائت می­‌شود، رأی­‌گیری می­‌شود؛ یعنی فرصتی برای مخالف و موافق صحبت کردن دولت، کمیسیون و اتاق بازرگانی نیست» .

تصویب ۳۳۱ ماده در ۱۰ دقیقه!

حاجی دلیگانی در ادامه با اشاره به تصویب سریع در عرض ۱۰ دقیقه‌ای ۳۳۱ ماده از کتاب اول لایحه تجارت در کمیسیون حقوقی و قضایی گفت: «تا آنجایی که بنده اطلاع دارم کار را بر عهده­‌ی کمیته‌­ای سپرده‌­ بودند، آن کمیته گزارش را در صحن کمیسیون می­‌آورد، آنجا ارائه می‌دهد و همان­‌جا دربست تصویب می­‌شود. لذا باید کار کارشناسی در کمیسیون حقوقی قضایی بایستی انجام می­‌شد» .

عضو کمیسیون برنامه و بودجه در خصوص اهمیت این لایحه برای کشور گفت: «هیئت‌رئیسه بایستی تمهیدی می­‌اندیشید زیرا این قانون تجارت یک وجهی نیست و جنبه‌های متفاوتی دارد. لذا فقط جنبه­‌ی حقوقی، اقتصادی ندارد، بلکه جنبه‌ی اقتصاد مقاومتی، تولید و حتی جنبه‌های امنیتی نیز دارد. بالأخره برای کشور بسیار اهمیت دارد، قانون مادر است» .

تنها حقوقدانان و وکلا می‌توانند از این لایحه استفاده کنند

وی ضمن اشاره به نبود دقت در بررسی لایحه تجارت گفت:« این لایحه بایستی در یک کمیسیون مشترک موردبررسی قرار گیرد؛ به عبارت دیگر اینکه نمایندگان از ۱۵ کمیسیون تخصصی باید هر جزئی از این لایحه را ابعاد مختلف اقتصادی و همچنین حقوق و غیره به آن می­پ‌رداختند که این‌گونه نشده است» .

عضو کمیسیون برنامه و بودجه در خصوص اینکه هر کس قادر به استفاده از این قانون نیست گفت: «این لایحه بیشتر جنبه­‌ی حقوقی دارد و در صورتی که اجرایی شود افراد یا خود وکیل یا حقوقدان باشند یا بایستی برای خودشان وکیل و حقوقدان بگیرند وگرنه نمی‌­توانند از قانون استفاده کنند» .

برخی نمایندگان سواد درست حسابی ندارند

وی ضمن اشاره به تلاش‌های کسانی که برای تنظیم لایحه تجارت وقت گذاشتند گفت: «اگر این لایحه نهایی شود مشکلات زیادی دارد چون می­‌تواند تبعات و آثار زیادی برای کشور بار کند» .

مجری برنامه با انتقاد جدی نسبت به عملکرد برخی از مسئولین گفت: نبعضی از نمایندگان هستند که مدرک درست و حسابی دارند ولی سواد درست و حسابی ندارند. این را بنده نمی‌­گویم بلکه آقای سلیمی نماینده­‌ی مردم محلات گفته است برخی از نمایندگان از بحث­‌ها چیزی نمی­‌فهمند. موضوع لایحه­‌ی تجارت که خیلی سریع و برق‌­آسا تصویب‌شده است طبق اظهارات یک نماینده اصلاً نماینده­‌ها از مباحث چیزی نمی­‌فهمند» .

نمایندگان این لایحه را مطالعه نکردند

حاجی دلیگانی در خصوص عدم‌مطالعه حداقلی نمایندگان در خصوص لایحه تجارت گفت: «اینکه سواد تخصصی داشته باشند طبیعتاً این امر غیرممکن است چون مجلس از تخصص‌های مختلف تشکیل‌شده است منتها بایستی حد­اقل مطالعه­‌ای کرده باشند».

وی در خصوص اظهارات سلیمی نماینده مردم محلات گفت: «اظهارات آقای سلیمی را بنده کاملاً تأیید می­‌کنم و بررسی این ۳۳۱ ماده فرصت می­‌خواهد لذا نمایندگان باید ظرف ۱۰ روز بر اساس مطالعاتی که انجام می­‌دهند نظر دهند، اما این‌گونه نشد» .

نمایندگان با تصویب برق‌آسا لایحه تجارت، گویی از آن فرار می‌کردند

عضو کمیسیون برنامه و بودجه در خصوص غفلتی که در تصویب لایحه تجارت صورت گرفت تصریح کرد:« در داخل مجلس، وقتی این موضوع مطرح شد یک‌حالتی بود که مثل اینکه همه می­‌خواستند زود این لایحه را تصویب کنند و گویا از آن فرار کنند. حتی بیرون از مجلس نیز این فضا بود و حتی رسانه­‌ها هم فرصتی پیدا نکردند به آن بپردازند».

وی در خصوص اهمیت لایحه تجارت گفت: تصویب سریع این لایحه در حالی رقم خورد که این لایحه، زیربنای همه­‌ی دادوستدها، قراردادها و بقیه­‌ی احکام مربوط به این هست که واقعاً بسیار مهم است.

نمایندگان در روز قیامت مسئول هستند

حاجی دلیگانی با اشاره به اینکه وی تنها نماینده‌ای بوده که نسبت به این لایحه ایراد وارد کرده است گفت: «پیشنهاد‌ها اصلاحی را مطرح کردیم ولی متأسفانه دچار همان مشکل شدیم که به پیشنهاد توجه نمی­کردند لذا رأی نیاورد».

دلیگانی ضمن انتقاد به عملکرد نمایندگان در هنگام تصویب قوانین گفت: «زمانی که قانونی دارد تصویب می­شود این قانون برای ۵۰ سال آینده است زیرا این قانون برای حدود ۹۰ سال پیش بوده است. لذا زمانی که قانون­گذاری می­شود، ریل­گذاری برای ۵۰ سال تا ۱۰۰ سال آینده می‌شود که آثاری دارد. طبیعتاً ما روز قیامت را اگر قبول داریم، بایستی به آثار هر بند از این لایحه توجه داشته باشیم، این شوخی نیست، ولی متأسفانه عمده­ی همکاران در این موضوع توجه نداشتند».

لایحه تجارت، مانند برجام، برق‌آسا تصویب شد

عضو کمیسیون برنامه و بودجه یکی از دلایل افول مجلس را هیئت‌رئیسه دانست و متذکر شد: «یکی از دلایل افول مجلس به هیئت‌رئیسه مجلس برمی‌گردد و همچنین آقای لاریجانی که این نوع رفتار ایشان (که از تصویب با سرعت نمایندگان تقدیر و تشکر کردند). لذا بنده قصد ندارم بحث را سیاسی کنم ولی بحث برجام را در ۲۰ دقیقه داشتیم، حال نیز بیش از ۱۰۰ ماده این لایحه ظرف ۲ ساعت را تصویب شد».

مردم از نمایندگان قانون خوب می‌خواهند

حاجی دلیگانی ضمن انتقاد به روند قانون گذری گفت: «کار اصلی نمایندگان قانون­گذاری صحیح است نه تصویب قوانین متعدد لذا مردم قانون خوب و جامع از ما می­خواهند. قانونی که وقتی تصویب می­شود تا ده­ها سال اصلاحیه نخواهد ولی این روند قانون‌گذاری کنونی، روند درستی نیست».

مجری برنامه ضمن اشاره به اینکه مجلس بر سر تصویب یک موضوع کوچک بسیار بحث و بررسی کرده اما در خصوص لایحه تجارت این کار صورت نگرفته است گفت: «در آخرین جلسه‌ی مجلس در مورد یک استبصاریه­ی قانون در مورد قبر رایگان خیلی بیشتر از این قانون تجارت بحث شد لذا امیدوار بودیم که در قانون مهمی که می­خواهد وضع شود بیشتر از این‌ها وقع گذاشته شود گویا بعضی از بندها واقعاً قانون را مبهم­تر کرده است».

گرفتن ماهی از آب گل‌آلود

حاجی دلیگانی ضمن انتقاد به برخی مواد لایحه تجارت در خصوص پیشنهاد حذف ماده ۵ این لایحه گفت: « در ماده­‌ی ۵ آمده است «انعقاد قرارداد ابراز اداره یا هر عمل دیگر مرتبط با قرارداد و اثبات آن‌ها نیاز به هیچ تشریفات خاصی نیست. این امور به هر وسیله ازجمله شهادت شهود قابل‌اثبات است». این در وضعی است که امروز عده‌ای شاهد خریداری می‌کنند به عبارت دیگر بسیاری از جاهایی که مثلاً بحث عقد یا طلاق است یا موارد دیگری که نیاز به شاهد دارد، شاهد را می‌­خرند. می­گویند آقا این مبلغ را شما بگیر بیا شهادت بده».

نان وکلا در روغن لایحه تجارت

حاجی دلیگانی ضمن اشاره به یک سری از واژگانی که در لایحه تجارت آمده است گفت: «برای مثال حدود ۳۰۰ مرتبه واژه­‌ی عرف در این لایحه، آمده است. مفاهیمی، مانند تصور، اعتماد نامتعارف، معمول بودن، عرفی بودن، موجه بودن، متعادل بودن، منصفانه بودن، این‌ها واژه­‌هایی است که درواقع تشت آراء را به وجود می­‌آورد».

وی ادامه داد: «اگر این لایحه اجرایی شود، ما سونامی افزایش دعواهای حقوقی را خواهیم داشت. هرساله حدود ۳ میلیون پرونده‌­ی حقوقی در دادگستری­‌ها تشکیل می­‌شود. با اجرایی شدن این لایحه حد­اقل این تعداد دو برابر خواهد شد. چون هر کدام از این واژه‌­ها یک دریایی از معانی را می­شود برای آن بار کرد، لذا کار افراد سیاسی، وکلایی که جنبه­‌های سیاسی را در مباحث داشته باشند، کار این‌ها کاملاً می­‌گیرد».

این چه قانون‌گذاری است که ما انجام می­دهیم؟

عضو کمیسیون برنامه و بودجه در خصوص آثار و تبعات لازم‌الاجرا شدن لایحه تجارت گفت: «کاهش شدید انعقاد قراردادها چون فضای کاملاً بی­اعتمادی هست. برای مثال یکجا از این لایحه، از تلقی صحبت کرده حال ممکن است تلقی­ای که من به شما منتقل می­کنم یا شما برداشت می­کنید متفاوت باشد. حال باید گفت مگر ما نیت­خوانی داریم؟ لذا بعد از اجرایی شدن این لایحه در دادگاه به جای قاضی بایستی افرادی بیایند که مثلاً نیت خوانی کنند».

آثار ناخوشایند اجرایی شدن لایحه تجارت بر کشور

وی در خصوص تبعات دیگر اجرایی شدن این لایحه گفت: بی­‌ثباتی و تزلزل در قراردادها، افزایش پرونده­‌های حقوقی، افزایش امکان سوء­استفاده هم طرفین و هم افرادی که وکالت اینگونه پرونده‌ها را قبول کنند».

وی ادامه داد: «موضوع دیگر اعتبار بخشیدن به رویه­‌های غیررسمی و کاهش اعتبار رویه‌­های رسمی است که خیلی از جهات را متزلزل می­‌کند و این می­‌تواند آثار نا­خوشایندی داشته باشد. این موضوع امنیت سرمایه­‌گذاری را از بین می­‌برد و دقیقاً مغایر بخش­ه‌ای عمده­‌ای از سیاست­‌های کلان اقتصاد مقاومتی است».

مجری برنامه ضمن اشاره به رکورد زنی مجلس در تصویب قانون گفت: «یک رکورد دیگری که نماینده­‌ها زدند این است که بیشتر ماده‌­های این قانون جدید تجارت، با کمترین مخالف تصویب‌شده است. برای مثال در ماده­‌ی ۱۸۳ فقط ۵ رأی مخالف در ماده‌­ی ۱۸۴ سه رأی مخالف و در ماده ۱۷۹ دو رأی مخالف بوده است».

چشم نمایندگان به دهان فردی از مرکز پژوهش‌های مجلس

حاجی دلیگانی، ضمن اشاره به مشکل‌دار بودن لایحه تجارت گفت:« بنده چندین بار پیشنهاد‌ها خود در خصوص اشکالاتی که به این لایحه وارد است را مطرح کردم اما متأسفانه همگان فقط چشم‌شان به دهان یک‌نفری بود که از مرکز پژوهش‌­ها که روی این مطلب بیش‌ترین کار را انجام داده بود. البته بنده به نوبه‌ی خودم از همت او تشکر می­‌کنم اما کار او اشکال داشت».

عضو کمیسیون برنامه و بودجه در پایان خاطرنشان کرد: «بنده از کسانی که نسبت به این لایحه و ابعاد آن بیدار شدند درخواست دارم پیشنهاد‌های سازنده­ و پیشنهاد‌هایی که روی هر ماده دارند را به شورای محترم نگهبان دهند؛ زیرا شورای محترم نگهبان تنها جایی هست که می­‌تواند این اشکالات را به مجلس برگرداند. لذا اگر شورا اعلام مغایرت کند مواد اشکال‌دار مجدد به کمیسیون می‌­آید و در صحن مجدداً رسیدگی می‌شود».

دیدگاه تازه‌ای بنویسید: