نظارت دقیق بر بانک‌ها، راه مقاوم‌سازی مسکن روستایی

حتی با اجرای کامل قانون برنامه ششم توسعه، ۱۵ سال زمان برای مقاوم سازی مسکن روستایی نیاز است. این در حالی است که روند مقاوم سازی مسکن روستایی، یک سوم میزان مندرج در قانون است.

به گزارش عیارآنلاین، از وظایف دولت در قبالِ مردم:

بر اساس بند ۱۲ اصلِ سوم قانون اساسی، دولت‏ جمهوری اسلامی‏ ایران‏ موظف‏ به پی‌ریزی‏ اقتصادی‏ صحیح و عادلانه‏ بر طبق‏ ضوابط اسلامی‏ جهت‏ ایجاد رفاه‏ و رفع فقر و برطرف‏ ساختن‏ هر نوع محرومیت‏ در زمینه‌های‏ تغذیه‏ و مسکن‏ و کار و بهداشت‏ و تعمیم‏ بیمه‏ است.

همچنین بر اساس بند ۱ قسمت (ب) ماده ۵۹ قانون برنامه ششم توسعه، دولت موظف است به منظور کاهش آسیب‌پذیری سکونت‌گاه‌های روستایی (با هدف بهسازی و نوسازی مسکن روستایی) منابع مالی و تسهیلات ارزان‌قیمت و زمین مورد نیاز را در قالب بودجه سنواتی در طول اجرای قانون برنامه تأمین و اقدام ذیل را از طریق بنیاد مسکن انقلاب اسلامی به عمل آورد:

بهسازی و نوسازی سالانه حداقل ۲۰۰ هزار واحد مسکونی روستایی با پرداخت تسهیلات ارزان قیمت با کارمزد پنج درصد (۵%) و تأمین مابه التفاوت سود تسهیلات برای دوران مشارکت مدنی و فروش اقساطی.[۱]

فرسودگی ۶۰ درصد بافت مسکونی روستایی

طبقِ آمار سرشماری در سال ۱۳۹۵، از ۵ میلیون و ۳۰۰ هزار واحد مسکونی روستایی، ۳ میلیون و ۲۰۰ هزار واحد آن غیرمقاوم هستند. به بیان دیگر ۶۱ درصد از مسکن‌های روستایی کشور با کوچکترین زلزله تخریب می‌شوند.[۲]

این نگرانی زمانی بیشتر می‌شود که به گفته‌ی زمین‌شناسان، ایران دهمین کشور زلزله‌خیز جهان است.[۳]

کارنامه ضعیف نوسازی و بهسازی بافت روستایی در سالهای اخیر

به گفته‌ی مدیرکل برنامه‌ریزی و هماهنگی طرح‌های بنیاد مسکن، از ۵ میلیون و ۳۰۰ هزار واحد مسکونی روستایی تنها ۲ میلیون واحد مقاوم‌سازی شده‌اند، در حالی که باید براساس قانون، سالی ۲۰۰ هزار واحد مسکن روستایی مقاوم‌سازی شود که در بازه‌ی یک برنامه‌یِ ۱۵ساله، کل ابنیه روستایی در کشور مقاوم‌سازی شود. مجیدی مدیرکل برنامه‌ریزی و هماهنگی طرح‌های بنیاد مسکن افزود: «از ۱۷۰ میلیارد تومانی که در لایحه بودجه ۹۷ برای بخش مسکن و عمران در نظر گرفته شده، همه‌اش به موضوع مقاوم‌سازی مسکن روستایی تعلق ندارد و تنها ۷۳ میلیارد تومان از آن برای منازلِ روستایی در نظر گرفته شده که آن هم با مسکن مهر مشترک است، به این ترتیب که نمی‌توان براساس قانون به مطالبات قانونی مقاوم‌سازی ۲۰۰ هزار واحد مسکونی دست یافت».[۴]

به گفته‌یِ مدیر کل برنامه‌ریزی و هماهنگی طرح‌های بنیاد مسکن، اگر سالانه ۲۰۰ هزار واحد نوسازی و بهسازی شود، ۱۵ سال زمان می‌برد تا همه‌یِ روستاییان در خانه‌های امن زندگی کنند.

با این شرایط اما طبق گزارش سازمان برنامه و بودجه، بنیاد مسکن انقلاب اسلامی در سال ۹۶ تنها  ۷۰ هزار واحد مسکونی غیرمقاوم روستایی را بهسازی و نوسازی کرده است. این یعنی فقط ۳۵ درصد از هدفگذاری برنامه ششم برای این بخش محقق شده است.[۵]

تحریم؛ بهانه‌ای تکراری برای فرار از مسئولیت

تحریم‌های اخیر دستیابی به درآمد حاصل از فروش نفت را با مشکلاتی مواجه نموده است. دولت و نهادهایِ مسئول با این بهانه موضوع مسکن را رها کرده و بانک‌ها از ارائه تسهیلات به این بخش سر باز می‌زنند. این در حالی است که بانک‌ها هم‌اکنون با خلقِ پولِ ناشی از عدم تخصیص دستوری، در حالِ پرداخت سود به سپرده‌های بانکی و افزایش روزانه نقدینگی هستند.

دلیلِ به وجود آمدن این مشکل نظارت نداشتن بانک مرکزی بر بانک‌هاست که باعث شده بانک‌های کشور به بهانه‌ی کمبود بودجه، در ارائه تسهیلات به مردم کوتاهی کنند.

بانک مرکزی نقش اول مقاوم‌سازی مسکن روستایی

برای حل این مشکل ابتدا باید قوانین و مقرراتی وضع شود که بانک مرکزی با نظارتی دقیق و کامل بر عملکرد بانک‌ها آنها را موظف به پرداخت وام و ارائه تسهیلات کند و بانک‌ها به بهترین شکل به وظیفه‌ای که به آنها ابلاغ شده عمل نمایند.

باید به این نکته توجه داشت اگر سالانه ۲۰۰ هزار واحد مسکونی مقاوم سازی شوند و هیچ افزایش قیمتی در مصالح ساختمانی نداشته باشیم، حداقل ۱۵ سال طول می‌کشد تمام واحدها مقاوم‌سازی شوند.

اما با افزایش قیمتِ مصالح و کاهشِ بودجه‌یِ خانه‌هایِ روستایی در لایحه بودجه ۹۸ این بازه‌یِ زمانی افزایش پیدا می‌کند و باعث می‌شود جان مردم در خطر بماند. لذا قبل از اینکه اتفاقاتی مانند زلزله بم و کرمانشاه رخ بدهد باید پیشگیری‌های لازم انجام شود چرا که با این اقدام از هزینه‌هایِ هنگفتی که پس از زلزله برای دولت و … به وجود می‌آید می‌توان جلوگیری کرد.

به همین دلیل می‌توان با تجدید نظر در قانون برنامه ششم توسعه و افزایش تعهد قانونی بهسازی و نوسازی و افزایش سطح تسهیلات به ۵۰ تا ۸۰ میلیون تومان بسیار زودتر به این هدف رسید.

بهنام احمدی

 

[۱]   https://shenasname.ir/1391-09-30-20-01-30/tosee/plan6/3579

[۲]   http://moqavemati.net/44598

[۳]   http://www.imna.ir/news/327611

[۴]   https://www.tasnimnews.com/fa/news/1396/10/07/1613452/

[۵] https://www.farsnews.com/news/13971010000880/

دیدگاه تازه‌ای بنویسید: