۱۱ اردیبهشت ۱۳۹۸ ساعت ۱۳:۰۶

عرضه نفت در بورس راهی شفاف برای بی اثری تحریم‌ها

با توجه به افزایش فشار تحریم‌های نفتی و نیاز کشور برای حل مشکل فروش نفت، عرضه مستمر و پایدار نفت در بورس راه حلی مناسب به نظر می‌رسد. با ایجاد جذابیت‌های مختلف برای بخش خصوصی در معاملات بورس نفت این بازار تبدیل به بازاری پر سود برای آنها شده است.

به گزارش عیارآنلاین، مایک پومپئو، وزیر خارجه آمریکا، دوشنبه (دوم اردیبهشت امسال) پایان معافیت از تحریم‌های نفتی ایران را اعلام کرد و بیان کرد دیگر هیچ معافیتی در این زمینه به کشورهای دیگر نخواهد داد. این صحبت وزیر امور خارجه آمریکا واکنش‌های مختلفی را از جانب کشورهای وارد کننده نفت ایران در پی داشت، اما بار دیگر نشان داد که مسئولان کشور باید به دنبال یک راه اساسی برای حل مشکل فروش نفت باشند. فروش نفت توسط مدیریت امور بین الملل شرکت ملی نفت و در قالب محموله های بسیار بزرگ به مشتریان مشخص دیگر نمی تواند ادامه داشته باشد. محموله‌های بزرگ به راحتی شناسایی می‌شوند و در صورتی که خود محموله شناسایی نشود به علت حجم بالای مبلغ معامله تراکنش آن قابلیت رهگیری بالایی دارد.

عرضه نفت در بورس انرژی

یکی از راهکارهای اساسی برای بی اثر کردن تحریم‌های نفتی، فروش ریالی نفت در بورس است زیرا زمینه‌ای فراهم می‌کند که نفت در قالب محموله‌های کوچک و متوسط و به بخش خصوصی به فروش برسد و ریسک تحریم پذیری را نسبت به روش سنتی به میزان قابل توجهی کاهش می‌دهد. سازوکار فروش ریالی نفت در بورس به گونه‌ای است که  نفت خام توسط دولت به بورس عرضه شده و به مشتریانی که بیشترین قیمت را برای خرید محموله نفت پیشنهاد دهد فروخته می‌شود. با توجه به اینکه مشتریان متقاضی نفت از بخش خصوصی هستند انگیزه و انعطاف لازم جهت دور زدن تحریم‌ها را دارند. در این مدل صادرکننده نفت ایران بخش خصوصی است نه مدیر امور بین الملل شرکت ملی نفت و بدین ترتیب امکان رهگیری صادرکننده توسط آمریکا کاهش می‌یابد و هم چنین نفت در قالب محموله‌های کوچک و متوسط صادر می‌شود که در این صورت نیز به دلیل پراکنده و کوچک بودن میزان تراکنش‌های بانکی، امکان شناسایی آن تا حد مطلوبی کاهش می‌یابد. اما سوال اینجاست که چه جذابیت‌هایی برای بخش خصوصی وجود دارد تا به این بازار وارد شود؟

مزایای خرید نفت برای بخش خصوصی

امکان تسویه ریالی بهای نفت خریداری شده از بورس یک مزیت خیلی جدی برای خریداران به حساب می‌آید. به علت تسویه بهای نفت خارج از سیستم بانکی بین المللی و عدم امکان تحریم خریداران این روش برای آنها جذابیت ایجاد کرده است. این در حالی است که امکان تسویه ارزی کماکان وجود دارد. نفت‌خام و میعانات گازی که در بورس عرضۀ می‌گردد، قیمتی به مراتب پایین تر از قیمت جهانی نفت برنت دارد. برای مثال در عرضۀ ۲۸ بهمن، نفت‌خام با تخفیفی ۱۴ دلاری نسبت به قیمت جهانی نفت برنت در آن زمان معامله شد. در این روش معامله، قیمت محموله در روز تسویه حساب به نسبت تغییرات قیمت جهانی نفت برنت نسبت به روز عرضه تغیر خواهد کرد تا عرضه‌کننده و خریدار دچار ضرر مالی نشوند. حال با فرض تغییر نکردن قیمت جهانی نفت برنت تا روز تسویه حساب، خریدار محمولۀ ۳۵ هزار بشکه‌ای، حدودا ۵۰۰ هزار دلار سود برده است که این خود مزیتی جذاب برای خریداران محسوب می‌گردد. این سود در حالی است که امکان خرید اعتباری و پرداخت تنها شش درصد بهای نفت و ارائه ضمانت نامه هم برای خریداران وجود دارد.

در گذشته عرضه‌ی محموله‌های بزرگ نفتی طیف وسیعی از خریداران را که توان تامین مالی بالایی نداشتند از رقابت خارج می کرد. اما با تقلیل حجم محموله ها به ۳۵ هزار بشکه امکان خرید برای بسیاری از شرکت های کوچکتر هم فراهم شده است. کوچکی محموله ها رهگیری و تحریم آن را سخت می کند و از طرفی فروش آن را در بازارهای جهانی آسان تر می نماید. امکان تحویل زمینی به جای دریایی یکی دیگر از کارهایی است که باعث جذاب شدن خرید نفت از بورس شده است. تا به حال تنها تحویل نفت در عسلویه از طریق دریا صورت می گرفت اما از این پس امکان تحویل زمینی از بندر عباس برای مشتریان فراهم گردیده است.

از دیگر مزیت‌های موجود می توان به افشا نشدن اطلاعات خریداران نفت، آزادی انتخاب مقصد فروش نفت (به جز رژیم صهیونیستی) و امکان ورود خریداران بدون بررسی صلاحیت را نام برد.

ایجاد شفافیت در معاملات و قیمت ها

بورس نفت در شیوه رقابت و قیمت گذاری شفاف عمل می‌کند در این روش بر خلاف اتاق تاریک، مذاکره ای صورت نمی گیرد و معاملات و قیمت ها بر اساس رقابت شکل می‌گیرند. این شیوه از ایجاد رانت برای اشخاص و گروه‌های خاص و بوجود آمدن فساد جلوگیری می‌کند.

با توجه به تنگ تر شدن حلقه‌ی تحریم نفتی کشورمان یکی از راه‌های دور زدن تحریم ها ورود بخش خصوصی از طریق بورس نفت به موضوع فروش نفت است. جذابیت های ایجاد شده در معاملات بورس نفت باعث شده که بخش خصوصی رغبت بیش‌تری برای ورود به این بازار پیدا کند.  فروش نفت در بورس علاوه بر اینکه میزانی از مشکل تحریم نفتی را حل می کند، باعث ایجاد شفافیت در معاملات نفتی هم می شود.

دیدگاه تازه‌ای بنویسید: