۱۳ اسف ۱۳۹۶ ساعت ۱۴:۱۹
پاسخ به دلایل اصلی موافقان حذف مدارس نمونه دولتی و استعدادهای درخشان 

عدالت آموزشی در خطر!

نتیجه حذف معدود مدارس باکیفیت دولتی (نمونه دولتی و استعدادهای درخشان) حاصلی جز بی‌توجهی به دانش‌آموزان مستعد کم‌بضاعت و هدررفت استعداد آنان در پی نخواهد داشت. این اتفاق نیز منجر به تشدید شکاف طبقاتی و تغییر ترکیب جامعه نخبگانی کشور و غلبه قشر برخوردار در آن خواهد شد.

به گزارش پایگاه خبری – تحلیلی عیارآنلاین، مسئولین در دفاع از مصوبۀ شورای عالی آموزش و پرورش مبنی بر «حذف مدارس نمونه دولتی و استعدادهای درخشان از مقطع متوسطه اول» استدلال‌هایی مطرح می‌نمایند. این گزارش به بررسی انتقادی این استدلال‌ها پرداخته است.

استدلال ۱: اثرات منفی آزمون ورودی این مدارس

پاسخ: اگر در روش پذیرش این مدارس مشکلاتی وجود دارد، اقدام صحیح، اصلاح روش پذیرش است و نه حذف مدارس. وزیر محترم آموزش و پرورش نیز اذعان دارند که با روش‌هایی غیر از آزمون می‌توان دانش‌آموزان استعداد برتر را شناسایی نمود.

 

استدلال ۲: اثرات منفی جداسازی استعدادهای برتر و عدم بهره‌گیری از این روش در کشورهای پیشرفته

پاسخ: عدم جداسازی استعدادهای برتر نیازمند برخورداری مدارس دولتی عادی از چند عنصر اساسی است:

۱- تراکم پایین کلاس
۲- نیروی انسانی متخصص آموزش و پرورش استعدادهای برتر
۳- برنامه درسی متناسب با سطوح مختلف استعدادی
۴- امکانات آموزشی سطح بالا

فقدان عناصر فوق، عدم جداسازی را با آسیب‌هایی همراه می‌سازد؛ نظیر:
۱- کسالت دانش‌آموزان استعداد برتر به علت عدم تناسب محتوای آموزشی و سطح استعدادی آن‌ها
۲- متهم شدن دانش‌آموزان استعداد برتر به بیش‌فعالی و اجبار آنان به مصرف دارو، به علت متخصص نبودن معلمان و سختی کنترل کلاس با وجود آن‌ها.
۳- سرکوب روحیۀ کنجکاوی و پرسش‌گری دانش‌آموزان استعداد برتر به علت عدم امکان توجه به او
۴- هدر رفت استعدادهای دانش‌آموزانی که می‌توانند در آینده از نخبگان جامعه باشند.

‌با این توضیحات، اگر چه به احتمال زیاد در شرایط ایده‌آل، هرگونه جداسازی، حتی جداسازی کودکان استثنایی نیز باید مرتفع گردد، اما با توجه به محدودیت‌های فراوان کنونی نظام آموزشی، ناگزیر از جداسازی هستیم.

تجربه دیگر کشورها:

بر اساس پژوهش تطبیقی انجام شده به سفارش شورای عالی آموزش و پرورش در سال ۱۳۹۳، در بیش از ۵۰ کشور جهان از جمله آلمان، استرالیا، ژاپن، چین، انگلیس و فرانسه مدارسی مشابه مدارس نمونه دولتی و استعدادهای درخشان وجود دارد.

در این رابطه یک سوال تامل برانگیز نیز قابل طرح است:

آیا جداسازی مستعدین آسیب بیشتری دارد یا جداسازی فقرا از اغنیا که تقریباً در تمامی مدارس غیردولتی رخ می­دهد؟!

 

استدلال ۳: وجود طرح شهاب به عنوان جایگزین

پاسخ‌:
۱- اجرای این طرح در مرحله آزمایشی است و هنوز گسترۀ آن ملّی نشده است. بر اساس گفتۀ رئیس مرکز ملی پرورش استعدادهای درخشان، این طرح تاکنون تنها حدود ۳۵ درصد دانش‌آموزان پایه چهارم تا هفتم را پوشش داده است.

۲- در حال حاضر این طرح صرفاً در مرحله «شناسایی» استعدادهای برتر است و هنوز به مرحله «هدایت» آن‌ها وارد نشده است.

۳- تراکم بالای کلاس از یک سو و کثرت طرح‌های آموزش و پرورش در مقطع ابتدایی از سوی دیگر، فشار زیادی را به معلمان ابتدایی تحمیل می­نماید. لذا عملاً علاقه‌ای به اجرایی‌سازی این طرح ندارند و در نهایت اعتبار نتایج آن مخدوش خواهد شد.

۴- فقدان مربی متخصص برای پاسخگویی به نیازهای دانش‌‌آموزان استعداد برتر و امکانات بسیار محدود مدارس عادی و مراکز برون مدرسه‌ای به دلیل محدودیت شدید مالی، امکان ورود این طرح به مرحله هدایت را تا سال‌ها سلب می‌نماید.

۵- پژوهش «بررسی میزان موفقیت اجرای طرح شهاب در سال ۹۴-۱۳۹۳» که در بنیاد ملی نخبگان انجام پذیرفته است، گویای مشکلات عدیده این طرح در سطح مفهومی و اجرا است. همچنین این پژوهش به‌صراحت به عدم موفقیت طرح شهاب اذعان دارد.

۶- در اغلب کشورهای جهان، روش‌های تلفیقی (نظیر شهاب) به عنوان مکمل روش‌های تفکیکی (مدارس ویژه) مورد استفاده قرار می­گیرند و نه جایگزین آن‌ها.

جمع‌بندی

با توجه به آنچه گفته شد، هیچ یک از استدلال­های موافقان مصوبه مذکور مورد پذیرش نیست. نتیجه حذف معدود مدارس باکیفیت دولتی (نمونه دولتی و استعدادهای درخشان) حاصلی جز بی‌توجهی به دانش‌آموزان مستعد کم‌بضاعت و هدررفت استعداد آنان در پی نخواهد داشت. این اتفاق نیز منجر به تشدید شکاف طبقاتی و تغییر ترکیب جامعه نخبگانی کشور و غلبه قشر برخوردار در آن خواهد شد.

 

پیشنهادها

با توجه به مطالب ذکر شده، پیشنهادهای زیر ارائه می‌شود:

۱- ممانعت از حذف مدارس نمونه دولتی و استعدادهای درخشان به عنوان معدود مدارس دولتی باکیفیت

۲- الزام وزارت آموزش و پرورش به «بازنگری در نظام پذیرش» این مدارس به منظور رفع آسیب‌های احتمالی آن

۳- برگزاری آزمون ورودی سال ۱۳۹۷ بر اساس شیوه سابق، با توجه به برنامه‌ریزی اولیاء و دانش‌آموزان در سال گذشته

 

۲ دیدگاه

  1. صالحی :

    آقای مدیر و وزیر محترم آموزش و پرورش:
    شما که یک شبه تصمیم میگیرید ومدعی هستید روش گزینش دانش آموزان که طی ۳۰ ساله گذشته غلط است ( نقل به مضمون صحبت آقای وزیر و مدیر ) وراهکار جایگزین هم ندارید و صورت مسله را پاک میکنید و میگوید خذف !! آیا راهکار و روش جایگزین قبل از اعلام فکر کردید؟ مشاورین شما به شما مشورت و راهکار اعلام نمی کنند؟
    آقای وزیر و مدیر محترم شما که اعلام میکنید این روش برای خانواده های مرفه است که فرزاندانشان به این گونه مدارس راه پیدا میکنند!!! آقای وزیر و مدیر محترم شما نگران خانواده های مرفه نباشید اینگونه حانواده ها در کل ایران چند نفر هستند ( لطفا جامعه آماری را مطالعه نمایید) آنها به راحتی روشها و راهکار جایگزین را دارند و انتخاب کرده اند شما نگران خانواده های مرفه و پول دار نباشید.شما نگران خانواده های ضعیف و فقیر باشید که در کل ایران هستند و نمی توانند به این گونه مدارس راه یابند و استعداد سوزی. میکنید

  2. کیوان :

    وقتی این آقایون ژست مبارزه با مافیا میگیرن ، فقط یاد نقش پلیس تو فیلم های ایتالیایی میوفتیم .
    به طور کاملا مشخص دارن برای مدارس غیرانتفاعی که عموم مسؤولین آموزش و پرورش، اقلا صاحب امتیاز یدونه اش هستند ، بازار گرمی می کنن .
    اصلا منه ولی ترجیحم اینه که گیر مافیای کنکور بیوفتم ، نهایتا یک میلیون هزینه می کنم برای کلاس و کتاب، شده فرش زیر پامو بفروشم ، چون هزینه نکنم تا ۶ سال باید شهریه بالای ۱۰ میلیون مدارس غیرانتفاعی رو بپردازم، یا باید بیخیال تحصیل بچه ام بشم و بفرستم یه مدرسه دولتی .
    لطفا از نفهم پنداشتن مردم خودداری کنید .

دیدگاه تازه‌ای بنویسید: