۲۲ آذر ۱۳۹۶ ساعت ۱۰:۳۵

مشکلات قانونی عامل فرار سرمایه‌گذاری از بخش معدن

طولانی شدن مدت‌زمان اخذ مجوز منابع طبیعی، بالا بودن هزینه‌های اخذ پروانه اکتشاف، همچنین عدم هم‌زمانی اکتشاف دو ماده معدنی و… باعث شده است که هزینه و مدت‌زمان رسیدن به سوددهی در بخش معدن بالا رود و این عوامل کاهش جذابیت و فرار سرمایه از بخش معدن را به همراه داشته است.

به گزارش عیارآنلاین مشکلات قانونی مربوط به روند اجرایی و سرمایه‌گذاری در بخش معادن، مشکلات مربوط به روند بروکراسی و… عواملی است که بر مشکلات بخش معدن افزوده و علاوه بر تعطیلی بسیاری از معادن، سرمایه‌گذاری در این بخش را با ریسک بالایی مواجه کرده است. ازجمله مسائل و مشکلات قانونی که جذابیت سرمایه‌گذاری در بخش معدن را از بین برده و روزبه‌روز بر خارج شدن سرمایه از این بخش روبه‌رو کرده، عبارت است از:

مشکلات منابع طبیعی

طولانی شدن مدت‌زمان پاسخگویی استعلام منابع که در بعضی مواقع ۳-۴ سال طول می‌کشد و منابع طبیعی به دلایل مختلف به سرمایه‌گذار اجازه معدنکاری نمی‌دهد، باعث شده است که مدت‌زمان سوددهی طولانی شود و جذابیت سرمایه‌گذاری در این حوزه به دلیل مشکل مذکور کاهش یابد. ریشه مشکلات سرمایه‌گذاران با منابع طبیعی به موارد زیر بر‌می‌گردد که عبارت‌اند از:

  1. قدیمی بودن قوانین و نقشه‌های مراتع و جنگل‌ها و تصمیم‌گیری بر اساس شرایط چند دهه قبل، درصورتی‌که محیط‌زیست مسئله‌ای پویا است و نیاز به به‌روزرسانی دائم دارد.
  2. یکسان بودن قوانین منابع طبیعی در کل کشور، به‌نحوی‌که قوانین و نقشه‌های مربوط به مناطق شمالی و جنگلی کشور با مناطق جنوبی و کویری کشور یکسان است. این امر باعث شده است که در بسیاری از استان‌های شرقی و جنوبی کشور که پوشش گیاهی چندانی وجود ندارد مجوز برای اکتشاف و بهره‌برداری از معادن صادر نشود و درنتیجه چون محدودیت‌های اقلیمی دیگر مانند آب اجازه توسعه دیگر صنایع را نمی‌دهد، این مناطق با بحران بیکاری و مهاجرت روبه‌رو شده‌اند.

 

  1. عدم وجود نقشه کاداستر منابع طبیعی به‌صورت بروز و آنلاین که در اختیار عموم قرارگرفته شده باشد و به‌صورت شفاف و روشن برای سرمایه‌گذاران بیان کند که آیا اجازه سرمایه‌گذاری در یک محدوده را دارند یا خیر.

مشکلات اکتشاف و بهره‌برداری

نوع نگاه دولت به حوزه اکتشاف بیش از آنکه تسهیلگری باشد، از نوع درآمدزایی است. این نوع نگاه باعث شده است که علاوه بر تحمیل هزینه‌ بر سرمایه‌گذاران فرآیند اکتشاف نیز طولانی شود و مدت‌زمان سوددهی نیز طولانی شود. ازجمله این مسائل و مشکلات عبارت‌اند از:

  1. عدم هم‌زمانی (موازی نبودن) دریافت مجوز اکتشاف دو ماده معدنی در یک محدوده که طولانی شدن مدت‌زمان استخراج ماده دوم را به همراه دارد. به‌عبارت‌دیگر اگر محدوده‌ای با ماده معدنی اول ثبت شد ولی قبل از اخذ پروانه اکتشاف، نتیجه‌گیری شد که ماده معدنی اول ارزش اقتصادی ندارد و باید بر روی ماده معدنی دوم سرمایه‌گذاری کرد، نمی‌توان هم‌زمان برای ماده معدنی دوم اکتشاف کرد. بلکه باید ابتدا ماده معدنی اول را به سرانجام رساند و سپس اکتشافات بر روی ماده دوم را آغاز کند که این امر باعث افزایش هزینه‌های سرمایه‌گذاری و همچنین افزایش مدت‌زمان بهره‌برداری از ماده معدنی دوم می‌شود.
  2. بالا بودن تعرفه‌ها و هزینه‌های اخذ پروانه اکتشاف که هزینه‌های سرمایه‌گذاری معادن را افزایش می‌دهد (حاکم بودن نگاه درآمدزایی تا تسهیلگری و حمایتی).
  3. اصولی نبودن اکتشاف معادن و عدم بهره‌مندی از روش‌های به‌روز اکتشاف مانند ژئوفیزیک و ژئوشیمی
  4. عدم‌حمایت فنی و تسهیلاتی دولت از اکتشاف معادن که از عدم تعریف منافع مشخص دولت در حمایت از معادن، ناشی می‌شود. پایین بودن سهم دولت از درآمدهای معدنی که باعث عدم توجه دولت به توسعه این بخش شده است. به‌عبارت‌دیگر عدم تعریق منافع برای دولت در بخش معدن باعث شده است که دولت از سیاست‌گذاری و توجه به آن سرباز زند.
  5. دریافت حقوق دولتی از معادن حتی در صورت عدم استخراج ماده معدنی باعث شده است که در شرایط رکود بازار و تعطیلی معدن بر سرمایه‌گذار فشار وارد شود و میل به بیرون بردن سرمایه از این حوزه افزایش یابد. همچنین پرداخت حقوق دولتی در شرایط تعطیلی معادن عاملی است که سرمایه‌گذار با پرداخت رشوه، مشخصات نادرستی از کیفیت و ذخیره معدن خود ارائه دهد تا حقوق دولتی زیادی را پرداخت ننماید.

مجموع مسائل و مشکلات مربوط به دو بخش استعلامات منابع طبیعی و روند اجرایی اکتشافات معادن تا مرحله بهره‌برداری باعث شده است که فرآیند سرمایه‌گذاری در بخش معادن طولانی شود و درنتیجه هزینه و مدت‌زمان خواب سرمایه‌ در این بخش بالا باشد که این امر موجب طولانی شدن زمان رسیدن به سوددهی و از بین رفتن امنیت سرمایه‌گذاری می‌شود. بالا بودن هزینه‌ اخذ مجوز و همچنین طولانی شدن مدت‌زمان دریافت استعلامات و صدور مجوز‌های مربوط به اکتشاف باعث شده است که سرمایه‌گذاران علاقه چندانی به حضور در این بخش نداشته باشند و چه‌بسا بسیاری از سرمایه‌گذاران این بخش با خارج کردن سرمایه‌ خود به بخش‌های غیر مولد اقتصاد مانند زمین و واردات رجعت کنند.

 

برچسب‌ها:

دیدگاه تازه‌ای بنویسید: