۱ خرداد ۱۳۹۶ ساعت ۱۳:۰۱

تأثیر دی‌اکسیدکربن بر گرمایش هوا ممکن است تا دو قرن دیگر هم اثبات نشود!

رئیس امور بین‌الملل محیط‌زیست و انرژی وزارت امور خارجه در هم‌اندیشی بررسی ابعاد توافق پاریس با بیان اینکه در صورت پذیرش این توافق، ممکن است بتوانیم از یک سری از مزایای آن استفاده کنیم، درباره اینکه آیا واقعاً گاز دی‌اکسید کربن باعث گرم شدن هوا می‌شود و یا نه، گفت: فکر کنم این سؤال تا دو قرن دیگر هم جوابی نداشته باشد.

به گزارش عیارآنلاین، هم‌اندیشی تخصصی بررسی ابعاد توافق پاریس روز سه‌شنبه، ۱۹ اردیبهشت‌ماه با حضور برخی از کارشناسان و دست‌اندرکاران این حوزه و به میزبانی پایگاه تحلیلی-خبری عیارآنلاین، برگزار شد.

در ابتدای این هم‌اندیشی، محمد ضریع‌زارع، رئیس امور بین‌الملل محیط‌زیست و انرژی وزارت امور خارجه پس از توضیح مختصری درباره تاریخچه توافق پاریس گفت: مذاکرات توافق پاریس سه تا چهار سال طول کشید. سال ۲۰۱۶، سال اوج این مذاکرات بود. در این فرآیند، چند موضوع دیگر هم به‌صورت هم‌زمان بررسی شد. اولین مورد، گزارش هیئت بین‌المللی بررسی هوا بود. در گزارش‌های این گروه آمده بود که ۹۵ درصد فعالیت‌های انسانی باعث گرم شدن زمین می‌شود. در این میان، کشورهایی مثل آمریکا و فرانسه سعی می‌کردند با سایر کشورها مذاکراتی را انجام دهند و آن‌ها را برای همکاری در این زمینه متقاعد کنند. کشورهای درحال‌توسعه گروه‌های مختلفی را در زمینه کاهش تولید گازهای گلخانه‌ای تشکیل داده بودند . هر گروه، سیاست‌های خودش را برای این امر داشت. فرآیندی طی شد که در پایان آن، توافقنامه موردبحث به دست آمد. توافقی که کسی آن را به‌طور کامل قبول نداشت ولی همه می‌گفتند نباید آن را باز کرد؛ چون اگر آن را باز کنیم دوباره باید درباره همه آن گفتگو کنیم. این توافق بخش‌های مختلفی دارد ازجمله میزان تولید گازهای گلخانه‌ای و… . تمام تلاش طرف‌های مقابل این بود که تقسیم‌بندی توسعه‌یافته و درحال‌توسعه را در این زمینه از بین ببرند و میزان تولید گازهای گلخانه‌ای در کورهای مختلف یکسان در نظر گرفته شود.

ضریع‌زارع ادامه داد: مبنای این توافق گزارش‌ها و راهکارهایی است که خود کشورها جمع‌آوری کرده‌اند. مطلب بعدی که در این توافق در نظر گرفته شده است این است که توافق شده کشورها به عقب بازنگردند. یعنی اینکه اگر کشوری قبول کرده است میزان انتشار گازهای گلخانه‌ای خود را ۴ درصد کاهش دهد، دفعه بعد، از این کمتر نگردد.

وی در پاسخ به این ابهام که دی‌اکسید کربن موجب گرمایش هوا نمی‌شود، گفت: درباره اینکه آیا واقعاً گاز دی‌اکسید کربن باعث گرم شدن هوا می‌شود و یا نه، فکر کنم این سؤال تا دو قرن دیگر هم جوابی نداشته باشد. منتها چیزی که در این توافق مبنای کار قرار گرفته است چیزی است که گزارش‌های IPCC[1] (پنل بین دولتی تغییرات آب‌وهوا) می‌گوید و انتشار گازهای گلخانه‌ای را در ارتباط با گرمایش زمین می‌داند. دوستان عنایت داشته باشند که این موافقت‌نامه فرزند زمانه خویش است. عرض کردم که سازمان‌های بین‌المللی مختلف مثل سازمان هوانوردی، دریانوردی، ایزو، سازمان جهانی آب‌وهوا و… قبل از اینکه این کنفرانس برگزار شود بررسی‌هایی کردند و شروع به وضع استاندارد در سطح بین‌المللی کرده‌اند. در ابتدا گفته‌اند ما به دنبال وضع استانداردهای داوطلبانه هستیم. اما اکثریت قاطع کشورها موافق این سازوکار هستند. ما چه این پروتکل‌ها را بپذیریم و چه نپذیریم، در آینده‌ای نزدیک این استانداردها اجباری می‌شود و می‌تواند ما را با مشکل‌هایی روبرو کند. چطور جلوی صادرات پسته ما را گرفتند؟ حال برای مثال فکر کنید بگویند هواپیمای شما به علت برخوردار نبودن از استانداردهای موجود امکان نشستن در فرودگاه‌های بین‌المللی را ندارد. جدای از این مسائل به‌عنوان یک اصل اسلامی و انسانی ما اجازه اسراف در هیچ زمینه‌ای نداریم.

وی ادامه داد: بر اساس سیاست‌های کلی، شدت میزان مصرف انرژی را باید ۵۰ درصد کاهش دهیم. ما به دنبال سیاست‌های خودمان هستیم. صرف‌نظر از اینکه توافق پاریس چه باشد و چه نباشد ما باید مصرف انرژی خود را کاهش دهیم.

در ادامه جلسه ضریع‌زارع در خصوص انتقادات علمی به توافق پاریس، گفت: من تابه‌حال درس اقلیم نخوانده‌ام. ولی می‌گویم ما به‌عنوان اهالی یک کشور، باید به نهادهای خود اعتماد و اطمینان داشته باشیم. من درباره برخی صحبت‌های علمی که شما کردید اطلاعی ندارم فلذا حرفی هم نمی‌زنم.

وی ادامه داد: عرض من این است که چه ما به توافق پاریس بپیوندیم و چه نپیوندیم، این استانداردها وضع می‌شود. خوب حالا ما چه کنیم؟ ما می‌توانیم نپیوندیم. ولی عملاً ما درنهایت ما مجبور می‌شویم که آن استانداردها را رعایت کنیم. صحبت این است که اگر بپیوندیم، ممکن است بتوانیم از یک سری از مزایای آن استفاده کنیم، از یک سری فناوری‌های آن استفاده کنیم، از تعامل‌هایی که در این زمینه شکل می‌گیرد استفاده کنیم. شما می‌گویید هزینه و چالش دارد. بله مطمئناً همین‌طور است. ولی در کنار آن مزایایی دارد، فرصت‌هایی دارد. یک معاهده بین‌المللی همین‌گونه است. اینکه چگونه بتوانیم این چالش‌ها را برطرف کنیم کار ماست. اینکه آمریکا به این معاهده بپیوندد یا خیر، به نظرم خیلی مهم نیست. چون ما باید منافع خودمان را ببینیم و کشورهایی که با آن‌ها رابطه داریم را شناسایی کنیم. باید ببینیم سیاست‌های ما آیا در آن راستا هست و یا خیر.

وی درباره مصرف نفت و گاز هم گفت: یکی از محل‌های اصلی مصرف نفت و گاز، تولید برق است. در زمینه تولید برق، در حال حاضر پنل‌های خورشیدی به‌شدت در حال فراگیر شدن باقیمت کم هستند. لذا تا ۱۵ سال آینده ممکن است قیمت نفت پایین بیاید. نیروگاه‌های بادی و آبی هم می‌توانند همین اثر را داشته باشند.

ضریع‌زارع همچنین اظهار داشت: کارگروهی در محیط‌زیست با مشارکت همه وزارتخانه‌ها تشکیل شد و تصمیم آن جمع، این INDC[2] شد که الآن موجود است. این سند، یک سند الزام‌آور نیست. من عرض کردم که این بحث تأثیر گازهای گلخانه‌ای روی گرمایش زمین چیزی نیست که با این زودی‌ها برطرف شود. بالاخره این تصمیمی بوده است که یک جمع گرفته است. هر تصمیمی که در دولت یا مجلس گرفته می‌شود ممکن است یک سری مخالفانی داشته باشد. منتها آن چیزی که مبنا قرار می‌گیرد چیزی است که تصویب می‌شود. البته خوب معلوم است که شاید کاستی‌هایی هم داشته باشد. در سطح بین‌المللی همه کشورها به این اجماع رسیده‌اند که این توافق انجام شود.

ضریع‌زارع در این رابطه، ادامه داد: من نه متخصص معاهدات هستم و نه همه معاهدات را خوانده‌ام. در کشور این نهادها هستند که تصمیم‌گیری می‌کنند. عرض من این است که ممکن است این نظریه درست نباشد. ولی آن نهادی که در سطح بین‌المللی مبنای تصمیم‌گیری می‌شود و از ایران هم نمایندگانی در آن حضور داشته‌اند، چه بخواهیم و چه نخواهیم کار خودش را می‌کند. ممکن است شما بگویید این نهادها غلط کار می‌کنند.

ضریع‌زارع در پاسخ به درخواست مجری برای ترتیب دادن جلسه‌ای با حضور مسئولین امر گفت: حتماً باید این اتفاق بیفتد. INDC نتیجه گروهی بوده که تمام وزارتخانه‌ها در آن نماینده داشته‌اند. فقط نتیجه سازمان محیط‌زیست نبوده است. حالا اینکه آیا کار صحیحی انجام شده است یا نه، بحث دیگری است. اینکه با دانشگاه‌ها در ارتباط باشند وظیفه مسئولین مربوطه است.

وی درباره گاز متان هم گفت: بخشی از تعهدات آمریکا درباره کاهش متان از گله‌داری‌هایشان بوده است. گفته‌اند دستگاهی را تعبیه می‌کنیم که این گاز را جذب خود کند.

ضریع‌زارع در جمع‌بندی سخنان خود گفت: همان‌طور که عرض کردم کارگروهی متشکل از نمایندگان وزارتخانه‌هایی که به نحوی به این توافق ارتباطی داشته‌اند تشکیل شده است و درباره همه این موارد بحث کرده‌اند. عرض کردم که برخی از اسناد بالادستی مواردی بسیار سنگین‌تر از موارد توافق پاریس را مطرح کرده است. خود این فرایندی که برای تهیه INDC طی شده است فرایند طولانی بوده است. اینکه مثلاً آیا با مجلس تعامل بوده است و یا نه، چیزی است که باید مسئولین مربوطه پاسخ بدهند. ولی درباره تصویب این معاهده، این معاهده در کمیسیون‌های مختلف بررسی شده است و در آخر منتهی شد به تصویب آن.

************************************************************

پی‌نوشت:

[۱] Intergovernmental Panel on Climate Change

[۲] Intended Nationally Determined Contributions

تلگر

چهره‌

دیدگاه تازه‌ای بنویسید: