۱۰ آبان ۱۳۹۵ ساعت ۱۷:۱۷

جوابیه صندوق نوآوری و شکوفایی به پرونده «فصل برداشت»

صندوق نوآوری و شکوفایی در واکنش به پرونده «فصل برداشت» که به بررسی عملکرد سال سوم دولت تدبیر و امید اختصاص دارد، جوابیه‌ای را به پایگاه خبری-تحلیلی عیارآنلاین ارسال نمود.

صندوق نوآوری و شکوفاییبه گزارش عیارآنلاین، صندوق نوآوری و شکوفایی در واکنش به پرونده «فصل برداشت» که به بررسی عملکرد سال سوم دولت تدبیر و امید اختصاص دارد، جوابیه‌ای را ارسال نموده است که متن آن به شرح زیر است:

۱. در ابتدای گزارش، به فاصلۀ وضع موجود صندوق نوآوری و شکوفایی با نقطۀ مطلوب اشاره شده است، این در حالی است که در هیچ‌یک از اسناد بالادستی کشور (یا صندوق)، وضع مطلوب برای نظام تأمین مالی فناوری یا نقشه راه تأمین مالی فناوری و نوآوری ترسیم نشده است که بتوان فاصله با وضع مطلوب را تعیین کرد. تسهیلات و خدمات صندوق نوآوری و شکوفایی، تاکنون با توجه به تقاضای شرکت‌ها به آن‌ها پرداخت شده و اگر از دید برخی منتقدان، میزان مبالغ مصوب یا پرداختی صندوق چندان زیاد نیست، به این دلیل است که حدود ۶۰ درصد شرکت‌های دانش‌بنیان، شرکت‌های نوپا و مبالغ درخواستی پایین هستند.

۲. در خصوص اختلاف مبلغ مصوب با تسهیلات پرداختی، ذکر دو نکته ضروری است: ۱) پرداخت تسهیلات، منوط به تأمین وثایق لازم از طرف شرکت‌ها است. بسیاری از شرکت‌ها، پس از تصویب طرح، امکان تأمین وثیقۀ لازم را ندارند و این امر پرداخت تسهیلات به آن شرکت­ها را با مشکل و کندی مواجه می‌کند؛ ۲) پرداخت تسهیلات، به صورت مرحله‌ای است و طی چند مرحله متناسب با پیشرفت طرح شرکت‌ها به آن‌ها اعطا می‌شود.

۳. در ادامۀ گزارش به زمان‌بر بودن فرایند تصویب تا پرداخت تسهیلات اشاره شده است. بر اساس بررسی‌های انجام‌شده، دلیل اصلی این امر، کامل نبودن مدارک شرکت‌ها و مشکلات شرکت در ارائۀ وثایق لازم است. در بانک‌های کشور، تا زمانی که متقاضی همۀ مدارک خود را به بانک ارائه نکرده باشد، درخواست وارد فرایند ارزیابی نمی‌شود. درحالی‌که شرکت‌های دانش‌بنیان، زمان ارائۀ طرح اولیه را به‌عنوان زمان شروع فرایند ارزیابی و تصویب در نظر می‌گیرند. درحالی‌که مدارک آن‌ها در ابتدای فرایند ممکن است کامل نباشد و در حین فرایند و پس از درخواست چندبارۀ اطلاعات و مدارک توسط کارشناس یا کارگزار ارزیاب، مدارک را تکمیل کنند.

۴. بخش بعدی گزارش به استفادۀ شرکت‌ها از تسهیلات نظام بانکی با سود بالاتر و فرایند ساده‌تر اشاره می‌کند. این در حالی است که: ۱) فرآیند ارزیابی طرح‌های صنعتی در بانک‌ها طولانی‌تر از صندوق است؛ ۲) بانک‌ها تمایل چندانی به سرمایه‌گذاری روی طرح‌های فناورانه با ریسک بالا ندارند؛ ۳) بسیاری از شرکت‌هایی که به صندوق طرح ارائه کرده‌اند، شرکت‌های نوپایی هستند که اعتبار لازم برای دریافت تسهیلات از نظام بانکی را ندارند؛ ۴) تسهیلات نظام بانکی، مستلزم آوردۀ نقدی یا سپرده‌گذاری شرکت‌ها است؛ ۵) تضامین اخذشده توسط بانک‌ها بسیار سخت‌گیرانه‌تر از صندوق است؛ ۶) صندوق در حین فرایند اجرای طرح‌ها برای توانمندسازی شرکت‌ها نیز اقدام می‌کند، درحالی‌که بانک‌ها چنین خدماتی به شرکت‌ها ارائه نمی‌کنند.

۵. در خصوص مشکل تأمین وثایق، باید به این مسئله توجه داشت که صندوق نوآوری و شکوفایی، یک صندوق توسعه‌ای-اقتصادی و ملزم به حفظ و افزایش ارزش سرمایه خود است. ازاین‌رو، بایستی برای تضمین بازگشت تسهیلات پرداختی، وثایق مقبولی از شرکت‌ها دریافت کند تا ریسک سوخت شدن سرمایۀ خود را به حداقل برساند. همچنین بسیاری از شرکت‌ها در ابتدای فرایند ارزیابی و تصویب طرح، ادعا می‌کنند امکان ارائۀ وثیقۀ ملکی متناسب با مبلغ درخواستی خود را دارند. اما پس از تصویب طرح، نمی‌توانند وثایق لازم را ارائه کنند و درخواست تغییر وثیقه می‌دهند.

۶. در بخش دیگری از گزارش به تأمین دفاتر کاری اشاره شده و این خدمت نشانه‌ای از ریسک‌گریزی صندوق دانسته شده است. همچنین بیان شده که تأمین دفاتر کاری مطابق با نیاز واقعی و اصلی شرکت‌های دانش‌بنیان نیست و مراکز رشد و پارک‌ها دفاتر کاری به شرکت‌ها ارائه می‌کنند. همچنین، به محل دفاتر کاری با عنوان «مناطق پرهزینۀ شهری» اشاره شده است. در این خصوص لازم به ذکر است که خدمات تأمین دفاتر کاری صندوق، بر اساس درخواست تجمعی حداقل ۱۰ شرکت دانش‌بنیان و به صورت اجاره به شرط تملیک (تسهیلات ۵ ساله) به شرکت‌ها ارائه می‌شود. از ۲۷۰۰ شرکت دانش‌بنیان کشور، تنها حدود ۵۰۰ شرکت در پارک‌ها مستقر هستند. مابقی شرکت‌های دانش‌بنیان در سطح شهرهای کشور پراکنده‌اند و تاکنون هیچ‌گونه خدمتی در خصوص محل استقرار به آن‌ها ارائه نشده است. خدمت تأمین دفاتر کاری، به ۲۲۰۰ شرکت دانش‌بنیان امکان تثبیت را می‌دهد. بنابراین، ادعای مطابق نبودن این خدمت با نیاز شرکت‌ها و ریسک‌گریزی صندوق در ارائۀ این خدمات، بی‌اساس است؛ زیرا ممکن است شرکت‌های کوچک که بیشتری متقاضیان این خدمت را تشکیل می‌دهند و با دریافت دفتر کاری تقویت می‌شوند، نتوانند اقساط خود را بپردازند و این ریسک برای صندوق مطرح است. از سوی دیگر، خدمات تأمین دفاتر کاری صندوق نوآوری و شکوفایی، با مراکز رشد و پارک‌های علم و فناوری متفاوت است. مراکز رشد، دفاتر کاری را به صورت اجاره‌ای و در مرحلۀ توسعۀ ایدۀ تیم‌ها یا شرکت‌های فناور به آن‌ها واگذار می‌کنند. تیم‌ها/ شرکت‌ها پس از توسعۀ ایده و گذراندن دوران پیش‌رشد و رشد بایستی شرکت نوپای خود را ثبت و راه‌اندازی کرده و از مرکز رشد خارج شوند. پارک‌های علم و فناوری نیز اگرچه به شرکت‌ها پس از فارغ‌التحصیلی از مرکز رشد هم اجازۀ استقرار در پارک را می‌دهند، امکان واگذاری (فروش) دفتر کاری به شرکت‌ها را ندارند و دفتر کاری را به‌صورت اجاره‌ای در اختیار شرکت‌ها قرار می‌دهند. مکان مجتمع‌های فناوری نیز عمدتاً با پیشنهاد خود متقاضیان تعیین می‌شود. با ارائۀ این خدمت جدید صندوق، شرکت‌های دانش‌بنیان، به‌ویژه شرکت‌های دانش‌بنیان نوپا، می‌توانند با شرایط آسان‌تری دفتر کاری مناسب برای خود را تهیه کنند. به‌علاوه شرکت‌ها با استقرار در برج‌های فناوری، امکان استفاده از سالن جلسات و سالن کنفرانس مجهز را خواهند داشت و این امر تعامل آن‌ها با شرکت‌های بزرگ فناوری‌محور دنیا را نیز تسهیل خواهد کرد. تجربۀ شرکت‌های مستقر در مجتمع‌های فناوری شریف و تربیت مدرس نیز گواه این امر است.

۷. در بخش پایانی گزارش به عدم توانمندی صندوق در همراه کردن بانک‌ها برای صدور ضمانت‌نامه اشاره شده است. این در حالی است که صندوق ضمن تعامل و موافقت با بانک‌های کشور با بلوکه کردن یک هزار میلیارد ریال در بانک‌ها، امکان صدور ضمانت‌نامه برای شرکت‌های دانش‌بنیان به اندازۀ ده هزار میلیارد ریال را فراهم کرده است و هم‌اکنون شرکت‌های دانش‌بنیان مشکلی در اخذ ضمانت‌نامه ندارند.

۸. در پایان لازم به یادآوری است که صندوق نوآوری و شکوفایی تنها یکی از نهادهای فعال و مسئول در نظام تأمین مالی فناوری کشور است و فقط ۳ سال از آغاز فعالیت این نهاد می‌گذرد. صندوق طی این ۳ سال، در تلاش بوده ضمن توسعۀ فرایندها و ساختار داخلی خود، به تقاضای انباشتۀ شرکت‌های دانش‌بنیان به نحوی مناسب پاسخ دهد. همچنین در تمام دوران فعالیت خود، کاملاً شفاف عمل کرده و گزارش عملکرد خود را به‌صورت دوره‌ای ارائه کرده و از طریق رسانه‌های مختلف اطلاع‌رسانی کرده است. برای بررسی و ارزیابی عملکرد صندوق، بایستی کل نظام تأمین مالی فناوری، وضعیت و تعداد شرکت‌های دانش‌بنیان و تفاوت‌های صندوق با نهادهای حمایتی مدنظر قرار گیرد و نقدی منصفانه و سازنده انجام شود تا بتواند راهگشای فعالیت‌های آتی صندوق بوده و به رفع کاستی‌ها و ایجاد بهبود در عملکرد صندوق کمک کند.

تلگر

چهره‌

دیدگاه تازه‌ای بنویسید: