۱۰ آبان ۱۳۹۵ ساعت ۱۵:۵۹
متن انرژی 45 منتشر شد

چرا وزارت نفت همچنان بر حذف کارت سوخت اصرار دارد؟

یکی از اصلی‌ترین علت‌های اصرار وزارت نفت برای حذف کارت سوخت، معقول شدن میزان مصرف بنزین عنوان می‌شود. این در حالی است که میانگین مصرف بنزین کشور در مهرماه امسال نسبت به مدت مشابه سال قبل، ٣,۴ درصد رشد داشت که نیازمند وجود ساختاری برای کنترل آن است.

به کزارش عیارآنلاین، چهل‌وپنجمین بسته خبری «متن انرژی» منتشر شد. تبعات منفی حذف کارت سوخت بنزین، نقش توسعه راه‌آهن در بهره‌وری انرژی و تولید همزمان آب و برق؛ سه موضوعی هستند که در این شماره مورد بررسی قرار گرفته است.

چرا وزارت نفت همچنان بر حذف کارت سوخت اصرار دارد؟

کارت سوخت - سامانه هوشمند سوختدر روزهای اخیر، خورشیدی، سخنگوی ستاد مبارزه با قاچاق کالا و ارز، از صعودی شدن میزان مصرف بنزین و افزایش ۴ میلیون لیتری مصرف بنزین در روز خبر داد. در سال‌های اخیر، کارت سوخت یکی از مؤثرترین ابزارهای کشور برای کنترل مصرف بنزین  بوده است. اما مجلس شورای اسلامی در جریان بررسی لایحه اصلاحیه قانون بودجه ۹۵، به بندی رای داد که به موجب آن، بند «ح» تبصره ۱۴ قانون بودجه ۹۵ مبنی بر الزام دولت به حفظ کارت سوخت و عرضه مجدد بنزین دونرخی حذف گردید. ناگفته نماند که کمیسیون انرژی مجلس، با حذف این تبصره از قانون بودجه ۹۵ مخالفت کرده بود. بعد از تصویب این اصلاحیه، عملاً الزام قانونی دولت برای حفظ کارت سوخت برداشته شد و وزارت نفت آن را دست‌آویزی برای حذف کارت سوخت قرار داده است.

کارشناسان علت اصلی حذف نشدن کارت سوخت تاکنون را نگرانی دولت برای افزایش مصرف بنزین و قاچاق این فرآورده مهم می‌دانند. ذکر این نکته خالی از لطف نیست که مسئولان ستاد مبارزه با قاچاق کالا و ارز، وزارت کشور، مرکز پژوهش‌های مجلس اعتقاد دارند که کارت سوخت مهم‌ترین و موفق‌ترین ابزار جلوگیری از قاچاق بنزین از سال ۸۶ تاکنون بوده است و حذف آن رواج مجدد قاچاق، به خصوص قاچاق سازمان‌یافته، را به همراه خواهد داشت.

یکی از اصلی‌ترین علت‌های اصرار وزارت نفت برای حذف کارت سوخت معقول شدن میزان مصرف بنزین عنوان می‌شود. این در حالی است که میانگین مصرف بنزین کشور در مهرماه امسال نسبت به مدت مشابه سال قبل، ٣,۴ درصد رشد داشت که نیازمند وجود ساختاری برای کنترل آن است.

با این تفاسیر، باید منتظر ماند و دید که وزارت نفت برای حفظ مؤثرترین و ساده‌ترین راه جلوگیری از قاچاق بنزین، یعنی استفاده از کارت سوخت اقدامی خواهد کرد یا خیر.

 غفلت از جایگاه ناوگان ریلی در بهره‌وری انرژی

ریلهفته گذشته، پورسیدآقایی، مدیرعامل راه‌آهن ایران از آمادگی ایتالیا و آلمان برای سرمایه‌گذاری در حمل‌ونقل ریلی ایران خبر داد. توسعه ناوگان ریلی از جایگاه بالایی در بهره‌وری انرژی برخوردار است؛ در گزارش گروه مطالعات اقتصادی مرکز تحقیقات راه‌آهن درباره مقایسه مصرف سوخت در سیستم حمل و نقل ریلی و جاده‌ای، مصرف سوخت برای هر ۱۰۰۰ نفرکیلومتر حمل و نقل مسافر در جاده ۱۰لیتر و برای حمل و نقل در راه آهن حدود ۷ لیتر محاسبه شده است. اما با این حال صنعت حمل و نقل ریلی، جایگاه مناسبی ندارد؛ به عنوان مثال تنها ۷درصد از مواد معدنی کشور از طریق حمل‌ونقل ریلی جابجا می‏شود و حجم عظیمی از آن مواد از طریق جاده حمل می‏گردد. همچنین محاسبات نشان داده است که استفاده از راه‌آهن در انتقال بار و مسافر به ترتیب حدود ۵٫۶ و ۵٫۳ برابر انرژی کمتر از حمل و نقل جاده‌ای مصرف می‌کند.

آخوندی وزیر راه و شهرسازی شهریورماه ۹۵ در آیین گشایش خط آهن خواف-سنگان نیز اعلام نمود که حمل بار بویژه سنگ‌های معدنی از طریق حمل و نقل جاده‌ای عقلانی نیست و برای حفظ محیط زیست، ایمنی، صرفه‌ جویی انرژی باید از طریق حمل و نقل ریلی جا به‌ جا و منتقل شوند.

یکی از چالش‌های پیش روی توسعه ناوگان ریلی کشور تولید ریل محسوب می‌شود. به گفته احمدیه، رئیس سازمان صنعت، معدن و تجارت استان اصفهان، طرح ریل ملی ذوب آهن تاکنون ۹۹ درصد پیشرفت فیزیکی داشته است. اما خبرها حکایت  از آن دارد که یک بانک هندی برای صادرات ریل به ایران و توسعه بندر چابهار، خواستار جذب سرمایه‌ی۳۰ میلیارد روپیه‌ای از بازار داخلی است.در این رابطه کارشناسان معتقدند که چنانچه راه آهن، قرارداد پیش‌خرید ریل با ذوب آهن را امضا کند، مشکل تأمین ریل کشور بدون نیاز به واردات حل خواهد شد. باید توجه داشت که در این شرایط واردات ریل پشت پا زدن به توان داخل کشور تلقی می‌گردد.

بنابراین با توجه به اهمیت جایگاه ناوگان ریلی در کاهش ۵ برابری مصرف سوخت، لازم است که مشکلات پیش روی این حوزه مانند ساخت ریل و تأمین اعتبارات لازم در دستور کار مسئولین وزارت نفت و وزارت راه و شهرسازی قرار گیرد.

پشت پا به توان داخل در تولید آب شیرین از دریا

آبکمبود آب در استان‌های جنوبی کشور یکی از مشکلات اصلی آن‌ها به شمار می‌رود که شیرین‌سازی آب دریا به عنوان راه‌کاری برای جبران آب مورد نیاز این استان‌ها معرفی شده است. در همین راستا باستی، معاون امور عمرانی استانداری بوشهر، در ۲۲ مهر ماه ۹۵ از افتتاح نخستین آب‌شیرین‌کن شهر بوشهر به ظرفیت ۱۰ هزار متر مکعب در روز به صورت آزمایشی خبر داد. البته باید توجه داشت که آب‌شیرین‌کن افتتاح شده در بوشهر وارداتی است و صرفاً برای تولید آب کاربرد دارد؛ در حالی که شرکت مپنا تکنولوژی ساخت واحدهای تولید هم‌زمان آب و برق را در کشور بومی‌سازی کرده است و با استفاده از حرارت رایگان خروجی نیروگاه، آب تولید می‌کند.

در حال حاضر به دلیل مشکلات تامین مالی وزارت نیرو، تنها یک واحد تولید هم‌زمان آب و برق مپنا در مدار است. اگرچه مسئولین وزارت نیرو قیمت بالای تولید آب شرکت مپنا (۲ برابر قیمت آب شیرین‌کن‌های وارداتی) را اصلی‌ترین دلیل عدم حمایت از این مجموعه اعلام کرده‌اند، در نظر گرفتن قیمت حرارت اتلافی نیروگاه‌ها هزینه‌ای به مراتب بالاتراز تفاوت قیمت تولید آب شرکت مپنا و دستگاه‌های وارداتی است.

بنابراین با در اختیار داشتن حرارت رایگان ناشی از هدررفت سوخت در خروجی نیروگاه‌ لازم است که توسعه واحدهای تولید هم‌زمان آب و برق به جای واحدهای تولید صرف آب شیرین در دستور کار وزارت نیرو قرار گیرد. مهم‌ترین اقدام ارائه راهکاری برای تامین مالی این پروژه است تا علاوه بر افزایش بازدهی مجموعه، آب مورد نیاز استانهای جنوبی کشور تامین گردد.

یک لحظه تأمل

علی بخشی، دبیر کمیته فدراسیون صادرات انرژی اذعان کرد که بر اساس محاسبات صورت‌گرفته، کاهش هر یک درصد تلفات برق، معادل ۷۰۰ میلیون دلار سرمایه‌گذاری برای افزایش تولید برق است. بنابر این آیا بهتر نیست که وزارت نیرو به جای برنامه‌ریزی برای جذب سرمایه خارجی برای افزایش تولید برق، کاهش تلفات برق را به عنوان راهکاری برای جبران برق مورد نیاز کشور پیگیری کند؟

سایر اخبار برگزیده

مبارزه موثر با قاچاق بنزین در گرو تصویب طرح دوفوریتی مجلس برای حفظ کارت سوخت

با تصویب طرح دوفوریتی جمعی از نمایندگان مجلس برای حفظ کارت سوخت، امکان استفاده از ظرفیت‌های این سامانه برای جلوگیری از افزایش قاچاق بنزین بدون ایجاد تغییر در قیمت یا نحوه عرضه آن به خوبی فراهم می‌شود.

توتال ٢ میلیارد دلار در صنعت پتروشیمی ایران سرمایه گذاری می کند

نژاد سلیم مدیرعامل شرکت هلدینگ خلیج فارس، از امضای قرارداد نهایی ٢ میلیارد دلاری ایران و شرکت توتال فرانسه در یک پروژه الفین تا پایان امسال خبر داد.

ابراز علاقه شرکت‌های نفتی مالزی برای سرمایه‌گذاری در صنعت نفت ایران

زنگنه وزیر نفت از علاقه‎مندی شرکت‌های مالزیایی به سرمایه گذاری در صنعت نفت ایران خبر داد و گفت: ایران از سرمایه گذاری شرکت‎های مالزیایی و شرکت پتروناس که سال‎ها با صنعت نفت ایران همکاری کرده است، استقبال می کند.

عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام: مانور صادرات نفت خام زیبنده اقتصاد کشور نیست

ایروانی عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام: در بندهای مختلف سیاست اقتصاد مقاومتی به مقوله تکمیل زنجیره ارزش، تولید، برنامه ریزی برای تولید ملی متناسب با ظرفیت های صادراتی، ایجاد بازارهای صادراتی و غیره تاکید شده است. مانور صادرات نفت خام زیبنده اقتصاد کشور نیست و باید به شدت از خام فروشی پرهیز شود.

‎شرکت‎های توانمند در مناقصه آزادگان جنوبی امتیاز یکسانی دارند

مرعشی مجری طرح توسعه میدان آزادگان جنوبی: هیچ شرکتی در اولویت واگذاری فاز دوم توسعه میدان آزادگان جنوبی قرار ندارد و شرکت‌های توانمند می‌توانند در مناقصه این میدان حضور یابند.

اصلاح ساختار اقتصاد انرژی کشور ضروری است/ زیان بخش خصوصی با پرداخت بدهی ها به صورت اوراق

صالحی نایب رئیس کمیسیون انرژی اتاق تهران: مشکل بزرگ پرداخت بدهی ها به صورت اوراق مشارکت و صکوک این است که شرکت ها بعد از دریافت و در زمان فروش در بازار سرمایه مجبور هستند آن ها را با قیمت پایین تر به فروش برسانند و عملا زیان می بینند. از طرف دیگر به دلیل محدود بودن میزان اوراق و صکوک در نظر گرفته شده تنها برخی از شرکت ها از این شرایط استفاده می کنند و مطالبات بسیاری از شرکت ها همچنان پابرجاست.

بزرگترین نیروگاه خورشیدی ایران در اراک افتتاح شد

در مراسمی با حضور حمید چیت‌چیان بزرگترین نیروگاه خورشیدی ایران با اعتباری بالغ بر ۸ میلیارد تومان در اراک افتتاح و مورد بهره‌برداری قرار گرفت. در این پروژه که نخستین پروژه خورشیدی ایران در مقیاس مگاوات به شمار می‌رود، از ۴ عدد هر کدام به ظرفیت ۲۵۰ کیلووات برای تولید انرژی حدود ۱٫۷ گیگاوات ساعت استفاده شده است.

زنگنه: الگوی جدید قراردادهای نفتی نهایی نشده است

زنگنه وزیر نفت: هنوز متن قراردادهای جدید نفتی نهایی نشده است، مراحل پایانی را می گذراند و هم اکنون در حال بررسی تایید صلاحیت شرکت های خارجی هستیم.

ظرفیت روزانه چهار میلیون لیتری بنزین یورو ۴ پالایشگاه بندرعباس تا پایان آذرماه افزایش می یابد

کاظمی معاون وزیر نفت در امور پالایش و پخش: عملیات پیش راه اندازی واحد بنزین سازی پالایشگاه بندرعباس آبان ماه آغاز شده و ا افزایش ظرفیت روزانه چهار میلیون لیتری بنزین، ظرفیت تولید بنزین موجود این پالایشگاه به ١٢ میلیون لیتر در روز خواهد رسید و کیفیت بنزین تولیدی یورو ۴ خواهد شد.

رویکرد دولت پیاده‌سازی اقتصاد مقاومتی و پرهیز از خام‌فروشی است

کرباسیان رئیس هیئت عامل ایمیدرو: رویکرد دولت، پیاده سازی اقتصاد مقاومتی با تکیه بر توانایی و قابلیت‌های داخل کشور و پرهیز از خام فروشی است. تحریم‌ها، ایران را از دستیابی به فناوری‌های روز دور ساخته، بنابراین امروز یکی از مزایای توافق برجام، بهره‌گیری از تازه های فناوری در بخش صنعت و معدن است و باید عقب ماندگی‌ها با کمک دانشگاه برطرف شود.

چیت‌چیان: بخشی از درآمد وزارت نیرو دیگر به حساب سازمان هدفمندی یارانه‌ها واریز نمی‌شود

چیت چیان: در گذشته بیش از ۵ هزار میلیارد تومان و در سال قبل نیز حدود ۲۲۰۰ میلیارد تومان به حساب سازمان هدفمندی واریز می‌شد که امسال این مبلغ نیز با کمک دولت یازدهم از تعهدات این وزارتخانه برداشته شد.

نیازمند به ۲۵ میلیارد دلار سرمایه‌گذاری در بخش برق برای ۵ سال آینده هستیم

فلاحتیان معاون وزیر نیرو: با توجه به پیش بینی سالانه بیش از ۵.۵ درصد رشد صنعت، تا سال ۲۰۲۱ نیاز به ۲۵ میلیارد دلار سرمایه‌گذاری در صنعت برق برای احداث تاسیسات جدید و بهینه‌سازی تاسیسات کنونی است.

آمارهای هشداردهندۀ قاچاق بنزین بعد از تک‌نرخی شدن/ مصرف در جنوب شرق کشور ۵ درصد افزایش یافت

افزایش قابل توجه تقاضای مصرف بنزین در برخی از مناطق مرزی از جمله زاهدان و کردستان در نیمه نخست امسال، نشان‌دهنده گسترش قاچاق این فرآورده نفتی از این مناطق همزمان با حذف تدریجی کارت سوخت توسط وزارت نفت است.

واردات بنزین سال ۹۶ صفر می‌شود

ریاحی مدیرعامل شرکت ملی پخش فرآورده های نفتی با بیان اینکه “از سال آینده واردات بنزین نخواهیم داشت”، گفت: تا پایان دی‌ماه ۶ میلیون لیتر بنزین یورو ۴ جدید در کشور تولید و توزیع خواهد شد که ۳ میلیون لیتر آن مربوط به پالایشگاه بندرعباس و ۳ میلیون لیتر مربوط به پالایشگاه لاوان است و پس از این ۴۰ درصد از بنزین مصرفی کشور استاندارد زیست محیطی یورو ۴ را خواهند داشت.

سهم صندوق توسعه ملی از محل فروش نفت در برنامه ششم ۳۰ درصد تعیین شد

خدابخشی نماینده مجلس: از محل فروش نفت و میعانات گازی  مقرر شد ۳۰ درصد به صندوق توسعه ملی، ۱۴٫۵ درصد به شرکت ملی نفت و ۳ درصد به مناطق کمتر توسعه یافته اختصاص یابد.

زنگنه از واگذاری میدان نفتی آزادگان به توتال  عقب‌نشینی کرده است

خادمی عضو کمیسیون انرژی مجلس از حضور وزیر نفت در بهارستان و بحث و بررسی پیرامون مدل جدید قراردادهای نفتی و رویکرد وزارت نفت برای واگذاری پرژه ها به شرکت های خارجی در جلسه کمیسیون انرژی خبر داد.

زنگنه: همه تلاش وزارت نفت استفاده از ظرفیت شرکت‌های ایرانی است

خدری عضو هیئت رئیسه کمیسیون انرژی: وزیر نفت در باره حضور شرکت‎های ایرانی در طرح های نفتی با استفاده از الگوی جدید قراردادهای نفتی گفت که وزارت نفت در گام نخست، شرکت‎های داخلی را برای مشارکت در طرح‎های نفتی ارزیابی کرد و ١١ شرکت ایرانی معرفی شد و محدودیتی برای افزودن توان داخلی وجود ندارد.

تلگر

برچسب‌ها:

چهره‌

    دیدگاه تازه‌ای بنویسید: