۱۹ مهر ۱۳۹۵ ساعت ۱۶:۳۶
تحلیل آمار 6ماهه تجارت خارجی کشور

واردات خودرو در صدر قرار گرفت

طبق آمار گمرک جمهوری اسلامی از تجارت خارجی ایران در شش ماه ابتدایی سال ۱۳۹۵، محصولاتی چون خودرو سواری، قطعات منفصله تولید خودرو، ذرت، دستگاه‌های رادار و کمک ناوبری و دانه سویا در صدر محصولات وارداتی ایران هستند.

به گزارش عیارآنلاین، طبق آمار گمرک جمهوری اسلامی از تجارت خارجی ایران در شش ماه ابتدایی سال ۱۳۹۵ میزان صادرات کالاهای غیرنفتی با احتساب میعانات گازی با ۶ درصد افزایش به ۲۱٫۷ میلیارد دلار رسیده است. همچنین میزان واردات کشور در این مدت با کاهش ۲٫۶ درصدی به ۲۰٫۳ میلیارد دلار رسیده است. در جدول زیر، آمار مقایسه‌ای میزان صادرات و واردات کشور در شش ماه نخست سال ۱۳۹۵ نشان داده شده است.

۱۳۹۵۰۷۱۹۰۴

به این ترتیب میزان تراز تجاری کشور در این مدت ۱٫۴ میلیارد دلار بوده است که در مقایسه با ماه گذشته یک میلیارد دلار کاهش یافته است.

طبق آمار گمرک، از صادرات ۲۱٫۷ میلیارد دلاری در این مدت، ۳٫۵ میلیارد دلار سهم صادرات میعانات گازی، ۸٫۷ میلیارد دلار سهم محصولات پتروشیمی و ۹٫۵ میلیارد دلار سهم سایر کالاها بوده است. در جدول زیر آمار صادرات کشور در شش ماه ابتدایی سال جاری به تفکیک بخش‌های صادراتی نشان داده شده است.

۱۳۹۵۰۷۱۹۰۵

همانطور که از جدول بالا مشخص است میزان صادرات میعانات گازی از نظر وزنی حدود ۳ درصد و از نظر قیمت دلاری ۱۳ درصد کاهش داشته است. اما میزان صادرات محصولات پتروشیمی و سایر کالاها در سال جاری با رشد همراه بوده است. در خصوص صادرات محصولات پتروشیمی و سایر کالاها نکته قابل تأمل افزایش چشمگیر وزن صادرات است که نشان از شدت گرفتن خام فروشی محصولات داخلی دارد.

اما درخصوص صادرات میعانات گازی نکته جالب تغییر آمار واردات ماه چهارم سال جاری در گزارش جدید گمرک است به طوریکه در گزارش جدید میزان صادرات ماه چهارم سال جاری از نظر قیمت دلاری کاهش یافته است. چنانچه در تحلیل آمار صادرات ۴ماهه اشاره شده بود، در آن زمان قیمت هر تن میعانات گازی صادراتی ایران در ماه چهارم سال جاری بیش از ۷۰۰ دلار گزارش شده بود (درحالیکه تا پیش از آن میعانات گازی ایران با قیمت ۴۰۰ دلار صادر شده بود) که در آمار ۵ ماهه قیمت آن تا حدودی اصلاح شد و به کمتر از ۶۰۰ دلار کاهش یافت. با این حال، در آمار اخیر باز هم قیمت میعانات گازی صادرشده در ماه چهارم سال جاری کاهش یافته و به زیر ۴۰۰ دلار رسیده است. در جداول زیر، مقاصد صادراتی میعانات گازی ایران در شش ماه ابتدایی سال جاری نشان داده شده است.

۱۳۹۵۰۷۱۹۰۶

همانطور که مشخص است کشورهای کره‌جنوبی، امارات و ژاپن خریداران اصلی میعانات گازی ایران هستند که در مجموع در حدود ۸۸ درصد میعانات گازی ایران به این سه کشور صادر می‌شود. نکته جالب در آمار صادرات میعانات گازی در ماه ششم سال جاری، اضافه شدن کشور مالت به مقاصد صادراتی این محصول ایران است.

کالاهای عمده‌ی صادراتی

چنانچه تقسیم بندی تعرفه‌های ۸ رقمی، که کالاها را به کوچک‌ترین دسته‌ها تفکیک می‌کند در نظر بگیریم، در شش ماه ابتدایی سال ۱۳۹۵، «میعانات گازی» با ۳۴۹۶ میلیون دلار، «گاز طبیعی مایع شده» با ۱۹۴۰ میلیون دلار، «سایر گازهای نفتی و هیدروکربورهای گازی شکل مایع‌شده» با ۸۳۶ میلیون دلار، «سایر روغن‌های سبک و فرآورده‌ها به جز بنزین» با ۶۸۸ میلیون دلار و «پروپان مایع شده» با ۶۳۶ میلیون دلار در بین کالاهای صادراتی غیرنفتی رتبه‌های اول تا پنجم را داشته‌اند. در جدول زیر، ده کالای اول در صادرات غیر نفتی ایران در شش ماه نخست سال جاری نشان داده شده‌است.

۱۳۹۵۰۷۱۹۰۷

اما در تقسیم بندی کلی‌تر محصولات عمده صادراتی ایران را «گازهای نفتی و هیدروکربورهای گازی شکل مایع‌شده» با ۳۸۲۶ میلیون دلار، «میعانات گازی» با ۳۴۹۶ میلیون دلار، «انواع پلی اتیلن» با ۱۴۵۳ میلیون دلار، «فرآورده‌های با حداقل ۷۰ درصد نفت و روغن‌های نفتی» با ۱۰۸۴ میلیون دلار و «منو و پلی الکل‌های اشباع شده» با ۶۸۲ میلیون دلار تشکیل داده‌اند. در جدول زیر تقسیم بندی کلی تر محصولات صادراتی در شش ماه نخست سال ۱۳۹۵ نشان داده شده‌است.

۱۳۹۵۰۷۱۹۰۸

همانطور که در جداول بالا مشخص است عمده‌ی محصولات صادراتی ایران را محصولات با فرآوری بسیار کم پالایشگاهی و پتروشیمی تشکیل داده‌اند و محصولات با ارزش افزوده جایگاهی در صادرات کشور ندارند.

نکته‌ی مبهمی که با گذشت سه ماه همچنان در آمار صادرات غیرنفتی کشور وجود دارد و هیچ پاسخی از سوی مسئولان گمرک به آن داده نشده است، وجود کالایی تحت عنوان «گاز طبیعی مایع شده» است. چنانچه در تحلیل آمار صادرات ۴ ماهه و همچنین ۵ ماهه اشاره شده بود تاکنون سابقه نداشته که آمار صادرات گاز ایران، که به سه کشور ترکیه، ارمنستان و آذربایجان انجام می‌گیرد، در آمار صادرات گمرک جمهوری اسلامی آورده شود. اما به یکباره آمار صادرات این محصول که بالغ بر ۱٫۹۴ میلیارد دلار بود در آمار صادرات ماه چهارم سال جاری جای داده شد. جالب توجه اینکه صادرات این محصول در سه ماه ابتدایی سال و همچنین ماه‌های پنجم و ششم سال جاری صفر بوده است. اما به دلیل آمار ۱٫۹۴ میلیارد دلاری صادرات این محصول در ماه چهارم سال جاری، این محصول، همچنان یکی از محصولات عمده صادراتی کشور در سال جاری است.

چنانچه این ۱٫۹۴ میلیارد دلار را از میزان صادرات کشور کم نماییم، میزان صادرات کشور در مجموع کمتر از ۱۹٫۸ میلیارد دلار خواهد بود که از صادرات ۶ ماهه سال گذشته و همچنین میزان واردات ۶ ماهه سال جاری کمتر است. همچنین صادرات بخش پتروشیمی نیز ۶٫۸ میلیارد دلار خواهد بود که این مقدار نیز از میزان صادرات مدت مشابه سال گذشته کمتر است. بنابراین همچنان در مورد گنجانده شدن آمار صادرات ۱٫۹۴ میلیارد دلاری با عنوان «گاز طبیعی مایع شده» به آمار صادرات ماه چهارم کشور ابهاماتی وجود دارد که لازم است برطرف گردد.

کالاهای عمده‌ی وارداتی

در تقسیم بندی جزئی «ذرت دامی» با ۵۵۱ میلیون دلار، «دستگاه‌های رادار و کمک ناوبری» با ۵۳۶ میلیون دلار، «دانه سویا» با ۵۰۳ میلیون دلار، «برنج» با ۴۷۸ میلیون دلار و «قطعات منفصله تولید خودرو» با ۴۳۲ میلیون دلار عمده محصولات وارداتی کشور در شش ماه ابتدایی سال هستند. در جدول زیر، ده کالای اول وارداتی ایران در این مدت نشان داده شده است.

۱۳۹۵۰۷۱۹۰۹

با توجه به ممنوعیت اعمال شده برای واردات برنج در فصل برداشت، میزان واردات برنج در دو ماه گذشته سال جاری تقریبا صفر بوده و بر میزان واردات آن افزوده نشده است و این مسئله موجب شده است این محصول از صدر کالاهای وارداتی به رتبه چهارم تنزل نماید. نکته جالب توجه دیگر آنکه برخلاف دو ماه گذشته روند واردات «دستگاه‌های رادار و کمک ناوبری» از کشور روسیه دوباره آغاز شده و بیش از ۸۰ میلیون دلار در ماه ششم جاری بر میزان واردات آن افزوده شده است.

اما در یک تقسیم بندی کلی تر محصولاتی چون «خودرو سواری» با ۸۵۰ میلیون دلار، «قطعات منفصله تولید خودرو» با ۸۴۰ میلیون دلار، «ذرت» با ۵۶۲ میلیون دلار، «دستگاه‌های رادار و کمک ناوبری» با ۵۴۰ میلیون دلار و «دانه سویا» با ۵۰۳ میلیون دلار در صدر محصولات وارداتی ایران هستند. در جدول زیر تقسیم بندی کلی تر محصولات عمده وارداتی ایران در شش ماه ابتدایی سال جاری نشان داده شده است.

۱۳۹۵۰۷۱۹۱۰

در ماه ششم سال جاری میزان واردات «خودرو سواری» و «قطعات منفصله تولید خودرو» بیش از سایر محصولات بوده و موجب شده موجب شده این دو محصول به صدر لیست واردات کالا برسند. علاوه بر این دو محصول میزان واردات «ذرت»، «دانه سویا»، «انواع دارو و مکمل‌های دارویی»، «شکر خام»، «لوازم یدکی خودرو» و «گوشی تلفن همراه» نیز در ماه گذشته بیش از حد انتظار بوده است.

متوسط قیمت دلاری هر تن کالای صادراتی غیرنفتی با احتساب میعانات گازی درحدود ۳۶۷ دلار بوده است که نسبت به سال قبل ۱۶ درصد کاهش داشته و همچنین هر تن کالای وارداتی با متوسط قیمت ۱۲۸۶ دلار وارد کشور شده که نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۶ درصد افزایش یافته است. بنابراین میتوان گفت محصولات صادراتی ایران در مقایسه با محصولات وارداتی از قیمت واحد بسیار کمتری برخوردارند و محصولات وارداتی بیش از ۳٫۵ برابر محصولات صادراتی قیمت دارند.

مقاصد عمده‌ی صادراتی

در شش ماه نخست سال ۱۳۹۵ کشورهای چین، امارات، عراق، ترکیه و کره‌جنوبی عمده‌ترین مشتری‌های کالاهای ایرانی بوده‌اند. البته همچنان علت قرار گرفتن ترکیه در این لیست اضافه شدن آمار صادرات «گاز طبیعی مایع شده» به میزان صادرات کشور است که موجب شده است این کشور حتی از کشورهایی چون هند و افغانستان نیز بالاتر برود. علت قرار گرفتن کشور کره‌جنوبی در بین ۵ مقصد اول صادراتی ایران نیز صادرات میعانات گازی به این کشور است و در غیر اینصورت ایران صادرات بسیار ناچیزی به کره‌جنوبی دارد. در جدول زیر ۱۰ کشور مقصد اول صادراتی ایران نشان داده شده است.

۱۳۹۵۰۷۱۹۱۱

همانطور که از جدول بالا مشخص است میزان صادرات ایران به کشورهایی چون امارات، افغانستان و ژاپن کاهش یافته و در مقابل میزان صادرات به کشورهایی چون کره‌جنوبی، عمان و پاکستان افزایش یافته است.

مبادی عمده وارداتی

مبادی عمده محصولات وارداتی ایران نیز کشورهای چین، امارات، کره‌جنوبی، ترکیه و آلمان بوده‌اند. عدم واردات برنج از کشور هند و افزایش واردات گندم از کشور آلمان موجب شده است آلمان جایگاه کشور هند را در بین ۵ مبدأ اصلی وارداتی ایران از آن خود نماید. در جدول زیر مبادی عمده وارداتی ایران نشان داده شده‌اند.

۱۳۹۵۰۷۱۹۱۲

چنانچه مشخص است میزان واردات ایران از شرکای اصلی تجاری خود همچون چین، امارات، کره‌جنوبی، ترکیه و همچنین کشورهای هند و سوئیس کاهش یافته و در مقابل میزان واردات از کشورهای آلمان، روسیه، برزیل و ایتالیا افزایش یافته است.

افزایش واردات از کشور آلمان به واردات گندم از این کشور مربوط می‌شود که در سال جاری به مبدأ اصلی گندم وارداتی ایران تبدیل شده است. افزایش واردات از کشور روسیه نیز همچون ماه‌های قبل تنها به دلیل واردات «دستگاه‌های رادار و کمک ناوبری» بوده که در در ماه گذشته، پس از دو ماه توقف دوباره از سر گرفته شده است؛ بدون احتساب این محصول ایران تنها ۲۳۰ میلیون دلار از روسیه واردات داشته که رقمی بسیار پایین تر از حد انتظار است و از میزان واردات ایران از روسیه در سال گذشته نیز کمتر است. در مورد کشور برزیل نیز علت اصلی افزایش واردات در واقع واردات مستقیم محصولاتی چون «دانه سویا» و «گوشت گاو» از این کشور است که در سال‌های قبل از طریق امارات انجام میشده است.

تلگر

چهره‌

دیدگاه تازه‌ای بنویسید: