۲۸ اردیبهشت ۱۳۹۵ ساعت ۱۵:۵۳

افزایش بازدهی و تحقق اقتصاد مقاومتی با اصلاح قیمت گاز تحویلی به نیروگاه‌ها

در صورت تحویل گاز به نیروگاه‌ها بر اساس قیمت صادراتی و اجازه صادرات بخشی از برق تولیدی به این واحدها، علاوه بر افزایش بازدهی نیروگاه‌های گازی، گام مهمی در جهت عمل به اقتصاد مقاومتی از طریق ارتقای بهره‌وری از یک سو و افزایش صادرات برق کشور از سوی دیگر برداشته خواهد شد.

بازدهی نیروگاهبه گزارش عیارآنلاین، نیروگاه‌های حرارتی واحدهایی هستند که سوخت فسیلی -شامل گاز، گازوئیل و نفت کوره در ایران- را به عنوان خوراک دریافت و برق تولید می‌کنند. یکی از مهم‌ترین مشخصه‌های این واحدها، بازدهی حرارتی نیروگاه‌ها است. در حال حاضر، میانگین بازدهی نیروگاه‌های حرارتی کشور ۳۷% است و قسمت عمده انرژی دریافتی در مرحله تولید برق بدون استفاده در هوا تلف می‌شود.

از میان مراکز دریافت‌کننده انرژی، نیروگاه‌ها سهمی حدود ۳۰ درصدی را به خود اختصاص داده‌اند که با توجه به ظرفیت بالای کاهش تلفات انرژی از اولویت‌های کشور برای کاهش مصرف انرژی محسوب می‌شوند.

به منظور افزایش بازدهی نیروگاه‌های حرارتی، سیاست‌های مختلفی همچون انعقاد قراردادهای بیع متقابل و تأسیس صندوق پروژه برای تامین مالی پروژه‌های افزایش بازدهی تعریف شده‌اند که هر کدام به دلایلی تاکنون به نتیجه نرسیده است.

بررسی‌ها نشان داده است که نکته کلیدی در عدم موفقیت طرح‌های بیع متقابل و صندوق پروژه، لحاظ نشدن ساختار اصلاح قیمت گاز تحویلی به نیروگاه‌ها است. ارزان بودن قیمت گاز برای نیروگاه‌های کشور باعث شده که این واحدها از محل صرفه‌جویی گاز، منفعت قابل توجهی نداشته باشند. در همین رابطه، اخیراً حمیدرضا عراقی، مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران در گفتگو با خبرگزاری تسنیم اعلام کرده است که یکی از دلایل بازدهی پایین نیروگاه‌های حرارتی، استفاده از گاز ارزان است و به منظور افزایش بازدهی نیروگاه‌ها باید سوختِ گاز آن‌ها به صورت منطقی قیمت‌گذاری شود.‌

در حال حاضر، هر مترمکعب گاز به قیمت ۸۰ تومان به نیروگاه‌های کشور تحویل داده می‌شود که حدود ۱۵ برابر کمتر از میانگین قیمت گاز صادراتی ایران است. این قیمت پایین گاز باعث شده که نیروگاه‌ها انگیزه‌ای برای افزایش بازدهی نداشته باشند.

از طرف دیگر، مصرف‌کنندگان نیز نه‌تنها هزینه‌ای برای سوخت مصرفی در نیروگاه‌ها نمی‌پردازند، بلکه هزینه تمام‌شده تبدیل سوخت به برق و انتقال و توزیع آن را نیز پرداخت نمی‌کنند.  هزینه تمام‌شده تولید، انتقال و توزیع هر کیلووات‌ساعت برق در کشور حدود ۱۰۰ تومان است و مصرف‌کننده حدود ۶۰ تومانِ آن را پرداخت می‌کند و مابقی به صورت یارانه از طرف دولت پرداخت می‌شود. چنین روندی در سال‌های گذشته باعث انباشت بدهی بالای وزارت نیرو شده است.

صنعت برق کشور به دلیل حجم بالای بدهی خود، امکان حمایت از طرح‌های افزایش بازدهی نیروگاه‌ها را ندارد. یک راه حل برای ایجاد جذابیت برای افزایش بازدهی نیروگاه، اعطای مجوز صادرات برق به نیروگاه‌ها است. در این صورت، نیروگاه‌ها انگیزه بالایی برای افزایش بازدهی خود خواهند داشت.

براساس این روش، می‌توان گاز را به قیمت صادراتی به نیروگاه تحویل داد و در مقابل، به نیروگاه اجازه داد که بخشی از برق تولیدی خود را صادر کند. با توجه به نیاز ۶۰۰۰ مگاواتی کشورهای عراق و پاکستان به برق، این دو کشورِ همسایه بازار خوبی برای برق ایران به حساب می‌آیند. همچنین با توجه به اینکه قیمت صادرات هرکیلووات‌ساعت برق بین ۸ تا ۱۰ سنت است، این قیمت زمانی برای نیروگاه به صرفه است که بازده نیروگاه بیش از ۵۰% باشد. در این مدل، می‌توان اولویت صادرات برق را به نیروگاه‌هایی اختصاص داد که از نوع گازی هستند و از طریق اضافه کردن واحدهای بخار، امکان تبدیل به نیروگاه سیکل ترکیبی با بازده بالای ۵۰% را دارند.

بر این اساس، علاوه بر اینکه انگیزه نیروگاه‌ها برای افزایش بازدهی افزایش پیدا می‌کند، گام مهمی در جهت عمل به اقتصاد مقاومتی از طریق ارتقای بهره‌وری از یک سو و افزایش صادرات برق کشور از سوی دیگر برداشته خواهد شد.

تلگر

چهره‌

    دیدگاه تازه‌ای بنویسید: