خطر بیابانی شدن ۱۰۰ میلیون هکتار زمین/ وضعیت نامطلوب اجرای عملیات آبخیزداری

رئیس سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری کشور با بیان اینکه عملیات آبخیزداری از مهمترین اقداماتی است که باید دولت به آن توجه کند، گفت: پیشنهاد شده که سالانه یک میلیارد دلار از صندوق توسعه ملی به این موضوع اختصاص یابد.

آبخیزداریبه گزارش عیارآنلاین، خداکرم جلالی رئیس سازمان جنگل‌ها مراتع و آبخیزداری کشور در نشست خبری که به مناسبت سومین نشست فصلی سازمان‌های مردم‌نهاد منابع طبیعی و محیط زیست کشور در دامغان برگزار شد، گفت: ایران یکی از کشورهایی است که براثر وقوع سیل دچار آسیب‌های زیادی می‌شود.

* کاهش ۴۰ برابری جذب آب در مناطق فاقد پوشش گیاهی  

وی با بیان اینکه مناطق سیل‌گیر در  کشور با همکاری سازمان جنگل‌ها و مؤسسه خاک و آب شناسایی شده ، افزود: وقوع پدیده سیل در مناطق فاقد پوشش گیاهی یک امر کاملا طبیعی است چرا که جذب آب در عرصه دارای پوشش گیاهی ۴۰ برابر بیشتر می‌شود، بنابراین اگر پوشش گیاهی عرصه‌های منابع طبیعی را غنی کنیم باعث کاهش خسارت سیل می‌شود.

رئیس سازمان جنگل‌ها مراتع و آبخیزداری کشور با بیان اینکه برخی خسارات ناشی از سیل به دلیل شدت نزولات آسمانی است، تصریح کرد: بخشی از خسارات سیلی که در سطح کشور مشاهده می‌شود ناشی از عدم همراهی با قاعده طبیعت و تخریب‌هایی است که در مسیل آب‌ر‌اه‌ها انجام شده است.

جلالی با تأکید بر اینکه عملیات آبخیزداری از اقداماتی است که می‌تواند از کنترل فرسایش خاک و سیل جلوگیری کند، بیان داشت: سالانه ۲۵۰ میلیون مترمکعب رسوب وارد دریاچه سدها می‌شود و از ظرفیت این سدها می‌کاهد.

وی با بیان اینکه هر ۱۰ سال یکبار پوشش گیاهی کشور ارزیابی می‌شود، گفت: تعیین شاخص‌ها برای بیابان جنگل و مرتع متفاوت است بطوریکه از نظر شاخص فائو تاج پوشش بالای ۱۰ درصد جنگل است اما از نظر ما تاج پوشش بالای ۵ درصد جنگل نامیده می‌شود.

رئیس سازمان جنگل‌ها بیان داشت: مراتع هم در پوشش‌های مختلف انواع خشبی و نیمه خشبی تعریف خاص خود را دارد.

جلالی افزود: عرصه‌هایی که میزان بارندگی در آن کمتر از ۱۵۰ میلی‌متر و میزان تولیدات آن کمتر از ۱۵۰ کیلوگرم در سال باشد بیابان نامیده می‌شود.

وی افزود: بنابراین هر عرصه‌ای که میزان تولید در آن‌ و یا قابلیت‌های اکولوژیکی در آن سیرنزولی پیدا کند به سمت بیابانی شدن حرکت می‌کند که براساس این تعریف اگر در جایی سفره‌های زیرزمینی بیلان منفی داشته باشد و یا کیفیت آب پایین بیاید یک پدیده بیابانی است.

* ۱۰۴ میلیون هکتار از عرصه‌های کشور در معرض بیابانی شدن است

رئیس سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری کشور بیان داشت: حدود ۱۰۴ میلیون هکتار از عرصه کشور در شرایط  بیابانی شدن است.

وی افزود: طی ۷۰ سال مراتع کشور از ۱۰۰ میلیون هکتار به ۸۴ میلیون هکتار کاهش یافته است.

جلالی بیان داشت: مسائل مختلفی از جمله واگذاری عرصه‌ها به بخش کشاورزی، صنعت و توسعه شهرها و روستاها و مراکز نظامی در این مسئله دخیل بوده بطوریکه که از بعد از انقلاب ۶ میلیون هکتار از مراتع کشور بنا به دلایل ذکر شده کاهش یافته است.

وی در ادامه در مورد اقدامات سازمان جنگل‌ها برای پیشگیری از خشکیدگی جنگل‌های زاگرسی گفت: از سال‌های ۸۷ تا ۹۲ هر سال تقریبا وسعت خشیدگی این جنگل‌ها دو برابر می‌شود اما از سال ۹۲ به لطف خدا این خشکیدگی متوقف شد بطوریکه از یک میلیون و ۱۲۰ هزار هکتار آن فقط ۱۰ درصد دچار خشکیدگی شد.

رئیس سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری کشور با بیان اینکه در آسیب‌شناسی خشکیدگی جنگل‌های زاگرسی کارشناسان داخلی و خارجی بر این عقیده‌اند که تنش خشکی باعث آن شده است،افزود: این پدیده زمینه را برای طغیان انواع بیماری‌ها فراهم می‌کند بنابراین عملیات آبخیزداری در جنگل‌های زاگرس یکی از اقدامات مهمی است که برای حفظ جنگل‌های زاگرس باید انجام شود.

وی بیان داشت: اعتبار مورد نیاز برای حفظ کل جنگل‌های زاگرس حدود هزار میلیارد تومان است در حالی که در بودجه امسال حدود ۴۰ میلیارد تومان برای این منظور اختصاص یافته است.

جلالی تصریح کرد: برای احیای جنگل‌های زاگرسی یک زمان ۵ ساله در نظر گرفته شده که با توجه کمبود اعتبار نمی‌توان به این مهم دست یافت.

رئیس سازمان جنگل‌ها مراتع و آبخیزداری کشور میزان کشفیات و قاچاق چوب در سال گذشته را حدود ۲ هزار و ۳۷۱ مترمکعب عنوان کرد و گفت: میزان کشفیات قاچاق چوب در ۷ ماهه امسال ۱۷۰۰ متر مکعب است.

وی تصریح کرد: بودجه اختصاص یافته برای عملیات آبخیزداری در ردیف بودجه امسال ۱۶۰ میلیارد تومان است.

جلالی وضعیت آبخوان‌های کشور را بسیار بحرانی عنوان کرد و گفت: بیلان منفی آب‌های زیرزمینی در بعضی سال‌های گذشته ۱۰ میلیارد مترمکعب رسیده و کیفیت آب‌های زیرزمینی به شدت پایین آمده است.

رئیس سازمان جنگل‌ها بیان داشت: ۵۰ درصد از نیازهای آبی کشور از آب‌های زیرزمینی تأمین می‌شود که متاسفانه تاکنون برای غنی‌سازی سفره‌های آب زیرزمینی توجه لازم صورت نگرفته است.

وی گفت: از ۱۰۰ میلیون هکتار عرصه‌ای که باید عملیات آبخیزداری بر روی آن انجام شود تاکنون کار روی ۲۶ میلیون هکتار انجام شده و پیشنهاد داده‌ایم تا در برنامه ششم هم عملیات آبخیزداری بر روی ۱۴ میلیون هکتار دیگر از عرصه‌ها انجام شود.

جلالی تصریح کرد: با هر هکتار عملیات آبخیزداری حدود ۵۰۰ میلیون مترمکعب آب به آبخوان‌ها افزوده می‌شود، ۹ تن در هکتار فرسایش خاک کاهش و حدود ۱۲۰ کیلو تولیدات گیاهی در این عرصه‌ها افزایش می‌یابد.

* درخواست تخصیص اعتبار از صندوق توسعه ملی برای عملیات آبخیزداری

رئیس سازمان جنگل‌ها مراتع و آبخیزداری کشور با بیان اینکه عملیات آبخیزداری از مهمترین اقداماتی است که باید دولت به آن عنایت لازم را داشته باشد، گفت: پیشنهاد داده‌ایم تا به کمک مجلس و دولت سالانه یک میلیارد دلار از صندوق توسعه ملی به این موضوع اختصاص یابد.

وی افزود: توسعه پایدار کشور به عملیات آبخیزداری گره خورده و اگر عملیات آبخیزداری در عرصه‌های کشور انجام نشود در آینده بسیاری از دشت‌های کشور بیابانی می‌شوند.

جلالی بیان داشت: ۹۰ درصد ریزگردهایی که به کشور وارد می‌شود منشأ خارجی دارد و حدود ۱۰ درصد آن داخلی است.

* ۷٫۵ میلیون هکتار از بیابان‌های کشور کانون بحران است

رئیس سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری کشور گفت: حدود ۷٫۵ میلیون هکتار از بیابان‌های کشور کانون بحران است.

وی افزود: ۳ میلیون هکتار از کانون‌های بحرانی بیابانی شناسایی شده که با کنترل این کانون‌ها ۷۰ درصد از منشاء ریزگردهای داخلی را می‌توان کنترل کرد.

جلالی افزود: برای مقابله با کانون‌های بحرانی بیابانی از جمله تالاب جازموریان باید وزارت نیرو هم با سازمان همکاری کند زیرا بدون بازگشتن حقابه‌های طبیعی آنها که بر اثر سدسازی‌ها از بین رفته است امکان جلوگیری از پیشروی این کانون‌های بحرانی وجود ندارد.

منبع: فارس

چهره‌ها:

دیدگاه تازه‌ای بنویسید: