۱۲ شهریور ۱۳۹۴ ساعت ۱۴:۴۷
در برنامه گفت‌وگوی ویژه خبری مطرح شد

تأیید کاهش شتاب علمی کشور/ سیاست‌زدگی آفت رشد علمی دانشگاه‌ها

برنامه گفت‌وگوی ویژه خبری شبکه دو سیما شب گذشته با موضوع «چرایی فروکش شتاب علمی کشور» برگزار شد و محمدمهدی تهرانچی، رضا روستاآزاد و سیداحمد معتمدی بر کاهش شتاب علمی صحه گذاشته و علت آن را سیاست‌زدگی دانشگاه‌ها عنوان کردند.

به گزارش عیارآنلاین ،برنامه گفتگوی ویژه خبری شبکه دو سیما شب گذشته با موضوع «چرایی فروکش شتاب علمی کشور» برگزار شد و در این برنامه محمدمهدی تهرانچی رئیس دانشگاه شهیدبهشتی، رضا روستاآزاد رئیس سابق دانشگاه صنعتی شریف حضور یافتند و سیداحمد معتمدی رئیس دانشگاه صنعتی امیرکبیر نیز به صورت تلفنی نظرات خود را مطرح کرد.

* رشد مقالات کاهش داشته است

محمدمهدی تهرانچی رئیس دانشگاه شهیدبهشتی در این برنامه گفت: تا سال ۲۰۱۱ مجموع مقالاتی که در کشور تولید می‌شد رشد خیلی خوبی داشت، از آن سال به بعد با کاهش اعتبارات پژوهشی  دانشگاه‌ها یکباره رشد تولید مقالات به صورت چشمگیری کاهش پیدا کرد.

وی با بیان اینکه از سال ۲۰۱۱ تا ۲۰۱۴ هم شاهد رشد مقالات هستیم، گفت: سالانه دو هزار مقاله به تعداد مقالات تولیدی کشور اضافه شد اما از شیب بالا در رشد به شیب خطی رسیده‌ایم ولی برخی مقایسه‌ها میان رشد علمی کشور و کشورهای منطقه قابل قبول نیست زیرا به طور مثال تعداد تولید مقالات  در عربستان ۱۵ هزار است که این تعداد  در کشورمان به ۴۰ هزارمقاله می‌رسد.

تهرانچی افزود: اگرچه در این کشور با سیاست‌های خاص و نگاه به بیرون، تولید مقالات علمی رشد خوبی یافته اما با کشور ما فاصله بسیار زیادی دارند و تفاوت مهم آنها با ما این است که تولید علم در کشور ما درون زاست، در زمینه تحقیق و توسعه، به دانشگاه‌ها کمتر از یک درصد بودجه اختصاص می‌یابد که باید  این درصد به ۳ تا ۴ برسد.

وی با تاکید بر اینکه دانشگاه محیط تولید علم است گفت: اقتصاد، قوانین، اراده مدیریت کشور برای توسعه و سیاست زدگی چهار آفتی است که می‌تواند جلوی رشد علمی دانشگاه‌ها را بگیرد.

تهرانچی همچنین گفت: رشد مقالات در مجلات علمی دنیا کاهش نیافته است اما رشد مجموع مقالات و ارائه آن در کنفرانس‌ها به صفر رسیده است.

وی با اشاره به اینکه از سال ۲۰۰۶ تا ۲۰۰۹ میلادی تنها هفت مقاله درجه یک  در مجلات علمی دنیا به چاپ رسید،افزود: این تعداد در سال‌های ۲۰۰۷ تا ۲۰۱۳ به یکصد و سی و سه عدد رسید.

رئیس دانشگاه شهید بهشتی برخی انتقادها برای ملاک قراردادن تولید مقالات علمی و ارائه بین المللی آنها را نادرست دانست و گفت: وقتی می‌خواهیم از نظر علمی در منطقه اول باشیم باید نتیجه پژوهش‌ها و مقالاتمان را در دنیا منتشر کنیم .

وی همچنین گفت : در سالهای گذشته این ما نبودیم که خودمان را از جامعه جهانی کنار کشیدیم بلکه برخی در خارج ، نشر علم ما و بهره مندی از دانش ما رابر خودشان حرام کردند تا رشد علمی ما شتاب نگیرد.

* مشغول کردن فضای سختکوشی علمی در دانشگاه به حاشیه‌های سیاسی علت کاهش رشد علمی است

در ادامه این برنامه رضا روستاآزاد رئیس سابق دانشگاه صنعتی شریف تاثیر کاهش حضور در کنفرانس‌های بین المللی را در کاهش رشد علمی کشور خیلی جدی ندانست و گفت: کسانی که به خاطر مسائل مالی نمی توانند به خارج از  کشور  سفر کنند و در کنفرانس‌ها حضور یابند می‌توانند از طرق مختلف مقالاتشان را به چاپ برسانند.

روستا آزاد با بیان اینکه بودجه پژوهشی دانشگاه‌ها در ده سال اخیر همیشه کم بوده است، گفت: در این مدت درآمدهای مرتبط با صنعت به شدت به تولید مقالات در دانشگاه‌ها  کمک می کرد.

وی با بیان اینکه بیشترین درآمدهای صنعتی دانشگاهها  مانند بقیه جاهای دنیا از طریق عقد قراردادهای دفاعی با مراکز مربوط است افزود : در چند سال اخیر دانشگاه‌هایی که به حوزه  مسائل راهبردی ورود شدند با تحریم‌هایی مواجه  شدند که این مسئله روسای برخی دانشگاه‌ها را محتاط کرده است، خبر موثق دارم که یکی از دانشگاه‌ها که در صدد عقد قرارداد پژوهشی با یکی از واحدهای دفاعی کشور بوده است امضای آن  را مدتهاست متوقف کرده است، این در حالی است که امضای این قرارداد درآمدزایی خوبی برای بخش پژوهشی آن دانشگاه خواهد داشت.

روستا آزاد افزود : برخی از دانشگاه‌ها رسماً اعلام می‌کنند که دانشگاه اولویت اولش آموزش است و باید روی آن تمرکز کرد و حتی برخی  دانشگاه‌های صنعتی هم معتقدند نباید دانشگاه از هدف اصلی خود باز بماند.

وی همچنین گفت : اینکه می‌گویند مقالات بی کیفیت یا کم کیفیت را نباید در آی اس آی منتشر کرد برخی را به تردید می‌اندازد.

روستا آزاد با اشاره به منابع مالی ناکافی دانشگاه ها گفت : در این شرایط استادان و دانشجویان با حرکت جهادی و غیرت ملی کار می کنند در حالی که  در خارج از کشور می‌توان با شرایط بهتر و مرفه تر کار کرد.

رئیس سابق دانشگاه صنعتی شریف افزود: یکی از عوامل موثر در کاهش رشد علمی کشور مشغول کردن فضای سختکوشی مقدس ملی به حاشیه‌های سیاسی و تبدیل کردن  تمرکز بر رشد علمی به مسائل دیگر  است که متاسفانه شاهد آن هستیم.

روستا آزاد افزود: این از مسائلی است که دشمنان می خواستند به وسیله آن جلوی رشد علمی کشور را بگیرند و دانشگاه‌ها را به مسائل حاشیه‌ای و سیاست زدگی بکشانند.

وی گفت : اگر چه حاشیه سازی در جلوگیری از رشد علمی کشور تاثیر گذار است اما نباید فراموش کرد که این مسئله تاثیر تعیین کننده ندارد، برای رسیدن به رشد علمی مناسب کشور باید ارتباط میان دانشگاه با صنعت تقویت و نیازهای کشور برای دانشگاه‌ها تعریف شود.

* شتاب علمی کشور کاهش یافته است

سیداحمد معتمدی رئیس دانشگاه امیرکبیر نیز که به صورت تلفنی با برنامه گفت‌وگوی ویژه خبری ارتباط برقرار کرده بود، گفت: کاهش رشد علمی کشور بیش از اندازه  مهم جلوه داده شده است و این درحالی است که همچنان رشد علمی در کشور وجود دارد اما شتابش کاهش یافته است.

سید احمد معتمدی کاهش سفرهای علمی برای شرکت در کنفرانس ها از سال ۹۰ تاکنون و همچنین  استفاده از فرصت‌های مطالعاتی را از جمله علت های کاهش رشد علمی کشور دانست و گفت: علت این مسئله هم اقتصادی بود که کاهش بودجه‌های جاری دانشگاه‌ها را به همراه داشت.

وی با اشاره به اینکه آثار علمی برخی از مسائل دو تا سه سال بعد خود را نشان می دهند افزود : همه آمارها از سال ۹۰  روبه کاهش رفته و قراردادهای صنعتی دانشگاه‌ها هم به شدت کم شده است.

معتمدی با رد سخنان رئیس سابق دانشگاه صنعتی شریف مبنی بر محتاط شدن دانشگاه‌ها در عقد قرارداد با نهادهای دفاعی کشور گفت : دانشگاه امیر کبیر در یک سال اخیر با وزارت دفاع و صاایران  قراردادهای خوبی امضا کرده است و همچنان برای عقد قراردادهای مطالعاتی و تحقیقاتی با واحدها و طرح‌های دفاعی کشور آمادگی دارد.

رئیس دانشگاه امیرکبیر درباره نقش سیاست زدگی و حاشیه های سیاسی در دانشگاه‌ها بر کاهش رشد علمی کشور گفت: قطعاحضور غیر منطقی جریان‌های سیاسی بیرونی در دانشگاه‌ها بر رشد علمی کشور تاثیر منفی می‌گذارد. اگرچه دانشگاه‌ها همواره  از جریان‌های پیرامون خود تاثیر می گیرند اما نباید فراموش کرد که به هیچ وجه این فضاها غالب نیستند.

معتمدی افزود: اگر فعالیت سیاسی دانشگاه‌ها مدیریت شود حتی می‌تواند باعث رشد علمی کشور شود.

رئیس دانشگاه امیرکبیر با بیان اینکه حواشی و بحث‌های بیجا در این زمینه اثر منفی می گذارد، افزود: البته در شرایط کنونی آرامش خوبی در دانشگاه‌ها حاکم است.

معتمدی گفت: برای رشد علمی کشور باید موانع موجود برطرف شود، به سمت سرمایه گذاری مشترک وعقد قراردادهای بیشتر با واحدهای صنعتی برویم و رفت و آمدهای بیشتری با مجامع علمی جهان داشته باشیم.

رئیس دانشگاه امیرکبیر افزود : باید به سمت نوآوری برویم و راه حل های جدید ارائه کنیم و از تکرار روش‌های سنتی بپرهیزیم. نباید صرفاً به استادان داخلی تکیه کنیم بلکه باید از تجربیات علمی دنیا هم استفاده کنیم.

منبع: فارس

دیدگاه تازه‌ای بنویسید: