۴ شهریور ۱۳۹۳ ساعت ۱۱:۰۰

توسعه فروش نفت در بورس انرژی، نیازمند اقدامات عملی وزارت نفت برای تعدیل قیمت

با وجود اظهار تمایل شفاهی وزیر نفت به توسعه فروش نفت خام در بورس انرژی، جای اقدامات عملی مسئولین وزارت نفت در این زمینه خالیست. بسیاری از کارشناسان معتقدند که در صورت تعدیل قیمت نفت خام در بورس، معامله نفت در بورس انرژی رونق می یابد.

بورس انرژیبه گزارش سرویس انرژی عیارآنلاین، مدتی است که عرضه نفت خام در بورس انرژی به دلیل نبود خریدار متوقف شده است. سید علی حسینی، مدیر عامل بورس انرژی، قیمت بالای نفت خام عرضه شده (قیمت فوب خلیج فارس با ارز آزاد) را عامل اصلی عدم استقبال خریداران را اعلام کرده است.

عرضه نفت در بورس انرژی از 17 فروردین 93 آغاز شد و تا 18 مرداد ادامه داشت. در روزهای نخست، روزانه 2900 بشکه نفت خام عرضه می شد و کل یا بخشی از آن به فروش می رفت؛ اما با گذشت یک ماه، این رقم به دلیل استقبال نکردن مشتریان کاهش یافت و عملا هیچ خرید و فروشی انجام نمی گرفت به گونه ای که در طول این دوره زمانی، فقط 13 هزار بشکه نفت خام در بورس انرژی معامله شد. قیمت نفت عرضه شده در بورس اینقدر بالا بود که برخی از پالایشگاههای کوچک هم اکنون به دنبال واردات نفت از کشورهای دیگر مانند عراق هستند و برخی دیگر از پالایشگاه های کوچک هم مجبور به تغییر خوراک خود از نفت خام به میعانات گازی شدند و به همین دلیل، با مشکلات زیادی در بهره برداری از تجهیزات خود مواجه شده اند.

در همین رابطه، اخیرا بیژن زنگنه، وزیر نفت در بخش گفتگوی ویژه خبری شبکه دوم سیما اظهار کرد که مطمئن ترین و سالم ترین روش حضور بخش خصوصی در فروش نفت را خرید و فروش نفت خام در بورس انرژی می داند. زنگنه با اشاره به رابطه خوب ایجاد شده بین وزارت نفت و بورس انرژی، در خصوص دلایل توقف عرضه نفت خام در بورس انرژی تصریح کرد: «بحث توقف عرضه نفت مطرح نیست، اما وزارت نفت باید مطمئن شود که خریداران نفت در بورس انرژی مصرف کننده واقعی هستند و فعالیت پالایشی انجام می دهند. در صورتی که واحدهای پالایشی کوچک راه اندازی شود و نفت خام برای پالایش و تولید فراورده به کار گرفته شود، وزارت نفت بر اساس قانون، نفت خام را به قیمت ۹۵ درصد فوب خلیج فارس در بورس انرژی عرضه خواهد کرد.»

با وجودی که وزیر نفت نسبت به فروش نفت در بورس انرژی اظهار تمایل می کند، اما در عمل اقدام مناسبی برای رفع مشکلات موجود انجام نداده است و حتی انجام تعدیل قیمتی را به ایجاد شرایط و محدودیتهایی برای خریداران نفت از بورس، وابسته می سازد. از طرف دیگر، برخی از مسئولین وزارت نفت معتقد به گرانی قیمت نفت در بورس نیستند و یا مسئولیت آن را به گردن نمی گیرند.

به عنوان مثال، سید محسن قمصری، مدیر امور بین الملل شرکت ملی نفت ایران با سلب مسئولیت از شرکت متبوعش در رابطه با گرانی قیمت نفت عرضه شده در بورس انرژی، گفته بود: «قیمتگذاری نفت خام در بورس، تابع قانون بودجه است و  بر اساس قانون، قیمت فروش داخلی نفت خام باید ٩۵ درصد بهای صادراتی آن باشد.» این در حالیست که مشکل اصلی قیمت گذاری نفت در بورس، محاسبه آن بر اساس نرخ ارز آزاد است؛ در صورتی که نفت خام بر اساس ارز مبادله ای به پالایشگاههای داخلی تحویل داده می شود. 

محمد ناصری، رئیس روابط عمومی شرکت ملی نفت ایران نیز در گفتگو با رادیو پیام (سه شنبه 21 مرداد ماه) گفته است: «اصلا قیمت بالا یا گران قطعا مطرح نیست. قیمتی که عرضه می شود، بدون هیچ شکی پایینتر از حداقل قیمتهای بازارهای منطقه ای و جهانیست. اما اینکه می گویند این قیمت ارزانتر همچنان برای ما نمی صرفد و باید مقدار بیشتری تعدیل بشود، باید بنشینند و بحث کارشناسی مطرح شود و پیشنهاد بدهند؛ این قطعا بررسی می شود و اگر امکان داشته باشد، به آنها کمک می شود.» این در حالیست که قیمت نفت عرضه شده در بورس انرژی، براساس 100 درصد قیمت فوب خلیج فارس تعیین می شود و مشخص نیست که چگونه  پایینتر از حداقل قیمتهای بازارهای منطقه ای است؟

این رویکرد وزارت نفت واکنش منفی مسئولین بورس و برخی نمایندگان مجلس را به دنبال داشت. سید علی حسینی، مدیر عامل بورس انرژی در این رابطه به رادیو پیام گفت: «با توجه به قیمت پایه ای که شرکت ملی نفت روی این کالا گذاشته بود، این قیمت مطلوب خریداران نبود و منجر به معامله نشد.»

حسین امیری خامکانی، سخنگوی کمیسیون انرژی مجلس شورای اسلامی در این زمینه با رادیو پیام گفتگو کرد و اظهار داشت: «با توجه به مشکلاتی که به دلیل ورود افرادی از بخش خصوصی برای فروش نفت پیش آمد و پرونده هایی که در این زمینه تشکیل شد، عرضه نفت در بورس به نفع خود دولت هم هست. دولت باید قیمت را طوری ارائه بدهد که هم کمتر از قیمتی که نفت با آن در بازار خلیج فارس به فروش می رسد، نباشد و هم در بورس به فروش برسد.»

امیری خامکانی در رابطه با قیمت بالای نفت خام عرضه شده در بورس انرژی نیز گفت: «این گران فروشی به این دلیل انجام می شود که دولت و یا شرکت ملی نفت علاقه ای به ارائه نفت در بورس ندارد و این کار را به این دلیل می کنند که جلوی سامانه گرفته شود.»

به نظر می رسد فاصله زیادی بین حرف تا عمل مسئولین وزارت نفت در زمینه ایجاد سازوکارهای لازم برای افزایش فروش نفت خام در بورس انرژی وجود دارد و همین مانع بزرگ باعث شده است که قیمت نفت عرضه شده تعدیل نشود.

تلگر

چهره‌

دیدگاه تازه‌ای بنویسید: