۴ خرداد ۱۳۹۳ ساعت ۰۸:۵۳

گاز ایران فقط از مسیر سوریه به اروپا صادر شود

در صورتی که قرار بر صادرات گاز ایران به اروپا باشد، ضروری است فقط مسیر صادرات گاز از عراق و سوریه به اروپا به عنوان مسیر پیشنهادی ایران برای صادرات گاز به این قاره ارائه شود.

چند ماهی است که نزاع روسیه و غرب بر سر مسأله اوکراین شدت گرفته است و هیچ نشانه‌ای از بهبود اوضاع مشاهده نمی‌شود. پس از استقلال کریمه و آغاز تحریم های غرب علیه مقامات روسیه به این بهانه، دولت روسیه نیز با توجه به بدهی اوکراین بابت خرید گاز از این کشور چندین بار تهدید کرده است که در صورت عدم پرداخت بدهی اوکراین گاز این کشور را قطع خواهد کرد. در این شرایط پیشنهاد صادرات گاز ایران به اروپا یکی از گزینه هایی است که در محافل مختلف مطرح می شود. بر این اساس هدف ایران از صادرات گاز به اروپا وابسته کردن مصرف کنندگان اصلی قاره سبز به گاز ایران، در شرایط تخاصم آنها با روسیه است. هر چند طرح این موضوع در شرایطی که ضروری است دیدگاه های ایران و روسیه در موضوع مذاکرات هسته ای و بحران سوریه بیش از پیش به یکدیگر نزدیک شود از نظر کارشناسان سیاسی مورد انتقاد قرار گرفته است اما ضروری است ملاحظات زیر مورد توجه قرار گیرد تا انتقادهای سیاسی نیز برطرف شود.
نخست؛ تراز گاز ایران در حال حاضر چندان مثبت نیست و تولید گاز در کشور کمتر از مصرف آن است و تأخیر در بهره‌برداری از فازهای پارس جنوبی باعث شده تا دورنمای چندان خوبی برای تولید گاز ایران قابل تصور نباشد. از سوی دیگر مصرف داخلی به سرعت در حال افزایش است و ادامه این افزایش مصرف گاز به ویژه در بخش خانگی، هر گونه ظرفیت تولید ایجاد شده در آینده را نیز در خود هضم خواهد کرد.
دوم؛ با فرض اینکه کشور بتواند مصرف گاز خود را کنترل کند و تولید گاز را افزایش دهد، همچنان مصارف اولویت دار زیادی وجود دارد که ضروری است تأمین شوند. از جمله این مصارف می توان به گاز مورد نیاز برای تزریق به میادین نفت و همچنین گاز مورد نیاز برای تأمین خوراک واحدهای پتروشیمی گازی اشاره کرد. هم اکنون در بسیاری از میادین نفتی کشور میزان تزریق گاز از برنامه خود عقب است و بهتر است هر گونه افزایش تولید گاز به برنامه های ازدیاد برداشت اختصاص یابد. همچنین بسیاری از واحدهای پتروشیمی گازی با ظرفیتی کمتر از ظرفیت طراحی خود مشغول به کار هستند و اختصاص گاز به این واحدها نیز اولویت دارد.
سوم؛ با فرض تأمین نیازهای اصلی صنعت و برنامه های ازدیاد برداشت، در صورتی که همچنان ظرفیتی برای صادرات گاز وجود داشته باشد، انتخاب اروپا به عنوان مقصد صادراتی می‌تواند انتخابی بحث برانگیز باشد. چرا که از قدیم بازار اروپا به عنوان بازار انحصاری گاز روسیه تلقی می شده است و عرضه گاز ایران به این بازار نشان دهنده قصد ایران برای رقابت با روسیه در این بازار است که ممکن است منافع این کشور را تحت تأثیر قرار دهد. این در حالی است که رابطه سیاسی نزدیک بین ایران و روسیه در شرایط فعلی برای ایران مطلوب است. بنابراین ارائه پیشنهاد صادرات گاز ایران باید نه به گونه‌ای باشد که باعث شود روسیه منافع خود را در خطر ببیند و نه به گونه‌ای باشد از نظر اروپا غیرممکن و غیرعملی بیاید.

بنابراین، در صورتی که قرار بر صادرات گاز ایران به اروپا باشد، ضروری است مسیر صادرات گاز از عراق و سوریه به اروپا به عنوان مسیر پیشنهادی ایران برای صادرات گاز به این قاره ارائه شود. همچنین ضروری است ایران به کشور روسیه اطمینان دهد که برای قیمت گذاری گاز از قیمتهای گاز روسیه تبعیت خواهد کرد. این پیشنهاد مزایایی برای همه طرفهای ذینفع دارد. عبور خط لوله از سوریه می‌تواند تأمین کننده نیاز اروپایی ها باشد و وابستگی آنها را به روسیه کمتر کند. به همین دلیل امنیت و ثبات در این منطقه برای کشورهای اروپایی اهمیت می‌یابد. ثبات سوریه و عراق به نفع ایران و روسیه نیز هست. همچنین درآمدهای ارزی حاصل از صادرات گاز نیز می‌تواند عاید کشور شود. روسیه نیز به دلیل هماهنگی ایران در تعیین قیمت نگران از دست دادن بازار و درآمدهای خود نخواهد بود.

تلگر

چهره‌

۳ دیدگاه
  1. مسعود :

    ایده قابل تاملی است.
    ولی شاذ است.

  2. حامد :

    رابطه سیاسی هم حد و حصر دارد، روسیه خیلی هم رابطه سیاسی نزدیکی با ما ندارد و هرجا منافعش اقتضا کرده پشت ما را خالی کرده و حاضر به تحمل هزینه نبوده است. نمونه اش قطعنامه های شورای امنیت، مسئله S300 و …

  3. مسعود :

    به نظرم یکی از علت های اصلی اهمیت سوریه برای روسیه همین جلوگیری از انتقال گاز خاورمیانه به اروپا است. شاید علت سرمایه گذاری گسترده کشوری عربی مثل قطر (که چندان هم ایدئولوژیک نیستند) همین باز کردن راه خط لوله گاز به اروپا باشد.
    بنابراین نمی توان چندان مطمئن بود که سوریه تحت حمایت روسیه در این زمینه کمال همکاری را با ایران انجام دهد.

دیدگاه تازه‌ای بنویسید: